Aile, Öğrenci, Tedavi ve İnsani İkamet İzni 2026
Türkiye’de aile, öğrenci, tedavi ve insani ikamet izni başvuruları; 6458 Sayılı YUKK kapsamında farklı şart ve belgeler gerektirir. Aile ikamet izni (YUKK m.34): en fazla 3 yıl; destekleyicinin gelir belgesi ve UETS adresi zorunlu. Öğrenci ikamet izni (YUKK m.38): öğrenim süresiyle sınırlı; çalışma hakkı vermez. Tedavi ikamet izni (YUKK m.30/1-c): İl Sağlık Müdürlüğü onaylı heyet raporu zorunlu; refakatçi de başvurabilir. İnsani ikamet izni (YUKK m.46): e-ikamet sistemi kullanılmaz; İl Göç İdaresi Müdürlüğü’ne fiziki dilekçeyle bizzat başvurulur; uzun döneme geçiş hakkı tanınmaz.
İçindekiler
- 4 İzin Türü – Hızlı Karşılaştırma
- Aile İkamet İzni (YUKK m.34-42)
- Aile İzninde Şartlar ve Gelir Eşiği
- Aile İzninde Belgeler ve Uzatma
- Öğrenci İkamet İzni (YUKK m.38)
- Öğrenci İzninde Belgeler ve Uzatma
- Tedavi Amaçlı İkamet İzni (YUKK m.30/1-c)
- Tedavi İzninde Belgeler
- İnsani İkamet İzni (YUKK m.46)
- İnsani İzin Hangi Durumlarda Verilir?
- İnsani İzin Başvurusu ve Belgeler
- Danıştay Kararları
- Sıkça Sorulan Sorular
4 İzin Türü – Hızlı Karşılaştırma
| İzin Türü | YUKK | Süre | Başvuru Kanalı | Uzun Döneme Geçiş? |
|---|---|---|---|---|
| Aile İkamet İzni | m.34-42 | En fazla 3 yıl | e-ikamet.goc.gov.tr | 3 yıl sonra kısa döneme geçiş; ardından uzun dönem |
| Öğrenci İkamet İzni | m.38 | Öğrenim süresi | e-ikamet.goc.gov.tr | Sürenin yarısı uzun dönem hesabına dahil |
| Tedavi İkamet İzni | m.30/1-c | Tedavi süresi | e-ikamet.goc.gov.tr | Kısa dönem kapsamında; yeterli süre sonra uzun dönem |
| İnsani İkamet İzni | m.46 | 1 yıl (yenilenebilir) | İl Göç İdaresi Müdürlüğü’ne fiziki dilekçe | Hayır – uzun döneme geçiş hakkı tanınmaz |
İkamet izni başvurusu ve itiraz için İstanbul avukat ekibimizle danışın.
Aile İkamet İzni (YUKK m.34-42)
6458 Sayılı YUKK – Aile İkamet İzni
YUKK m. 34Türk vatandaşlarının, 16/2/1961 tarihli ve 210 sayılı Kanun kapsamındaki iskânlı göçmen statüsündeki kişilerin ya da uluslararası koruma statüsü sahibi kişilerin yabancı eşlerine, kendilerinin ya da eşlerinin ergin olmayan yabancı çocuklarına ve bağımlı yabancı çocuklarına aile ikamet izni verilir. Aile ikamet izni kapsamında, destekleyiciye bağlı olarak Türkiye’de ikamet izni alan yabancılara eğitim hizmetlerinden yararlanma imkânı sağlanır.
YUKK m. 35 – Aile İkamet İzni KoşullarıAile ikamet izni; destekleyicinin her aile üyesi için belirlenen asgari gelir düzeyini karşılaması, sağlık sigortasının bulunması, destekleyicinin başvuru tarihinden itibaren en az bir yıldır ikamet iznine sahip olması ve aile birliğinin bulunduğu konuta ilişkin belge sunulması koşullarına bağlıdır.
Aile İzninde Şartlar ve Gelir Eşiği
| Şart | Açıklama | Kritik Not |
|---|---|---|
| Destekleyici kim olabilir? | Türk vatandaşı, yasal ikamet izni sahibi yabancı veya uluslararası koruma statüsü sahibi kişi | Destekleyicinin başvuru tarihinde geçerli statüsünün olması zorunlu |
| 1 yıl ikamet şartı | Destekleyicinin başvurudan önce en az 1 yıl ikamet iznine sahip olması gerekir | İSTİSNA: Türk vatandaşıyla evlilerde bu 1 yıl şartı ARANMAZ (AI Bakışı teyit) |
| Gelir eşiği | Her aile üyesi için asgari ücretin belirlenen katı (yıllık değerlemeye tabi) | Aile büyüdükçe gelir belgesi eşiği artar; güncel tutar için NVI teyidi önerilir |
| Sağlık sigortası | Tüm aile üyelerini kapsayan; izin süresini de kapsayan geçerli sağlık sigortası | SGK sigortalısı destekleyici için genel sağlık sigortası belgesi yeterli olabilir |
| Konut belgesi | Tüm aile üyelerini barındırmaya yeterli konuta ilişkin kira sözleşmesi veya tapu | Kira sözleşmesi noter onaylı veya resmi belediye tasdikli olmalıdır |
| UETS adresi | Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi adresi; tebligatların bu adrese yapılması zorunlu | Çoğu rakibin atladığı kritik şart; olmadığında başvuru tamamlanmayabilir |
| 18 yaş altı çocuk | Kendi ergin olmayan çocukları veya eşinin ergin olmayan çocukları | Diğer ebeveynin noter onaylı muvafakatı zorunlu; muvafakat alınamıyorsa mahkeme kararı |
18 Yaş Kritik Sınır: 18 yaşını dolduran çocukların aile ikamet izni otomatik olarak uzatılmaz. Eğitimlerine devam ediyorlarsa öğrenci ikamet iznine; diğer durumlarda uygun başka bir izin türüne geçiş yapmaları gerekir. Bu geçiş zamanında yapılmazsa yabancı statüsü belirsizleşir ve yaptırım riski oluşur.
Aile İzninde Belgeler ve Uzatma
Başvurucudan İstenen Belgeler
| Belge | Açıklama |
|---|---|
| İmzalı başvuru formu | e-ikamet.goc.gov.tr’den alınan form; bizzat imzalanmalı |
| Pasaport fotokopisi | Tüm sayfalar; noter onaylı Türkçe tercüme (değişiklik olmadıysa yenilenmeyebilir) |
| Biyometrik fotoğraf | 2-4 adet; son 6 ay; beyaz arka plan |
| Sağlık sigortası | İzin süresini kapsayan özel sağlık sigortası veya SGK belgesi |
| Evlilik cüzdanı / nüfus kayıt örneği | Apostille + noter onaylı Türkçe tercüme; eş veya çocuk için resmi belge |
| Diğer ebeveyn muvafakatı (çocuk için) | 18 yaş altı çocuklar için diğer ebeveynin noter onaylı muvafakat belgesi |
Destekleyiciden İstenen Belgeler
| Belge | Açıklama |
|---|---|
| T.C. kimlik kartı veya ikamet izni | Destekleyicinin geçerli statü belgesi |
| Gelir belgesi | Maaş bordrosu, vergi beyannamesi veya banka dökümü; güncel asgari ücret eşiğini karşılamalı |
| Konut belgesi | Kira sözleşmesi (noter onaylı) veya tapu; tüm aile için yeterli metrekare |
| UETS adresi belgesi | Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi adresi; ptt.gov.tr veya e-Devlet üzerinden alınır |
| Adli sicil belgesi (istenirse) | Bazı il müdürlükleri talep edebilir |
Aile İkamet İzni Uzatma Belgeleri
| Belge | Uzatmaya Özel Not |
|---|---|
| Güncel başvuru formu (e-ikamet’ten) | Her uzatmada yeniden doldurulur; imzalanır |
| Güncel pasaport fotokopisi | Pasaport geçerlilik süresi uzatma süresiyle örtüşmeli |
| Güncel sağlık sigortası | Yeni uzatma dönemini kapsayan; sona eriş tarihi izin bitişini aşmalı |
| Güncel gelir belgesi | Son 3 aya ait; eşik değer değiştiyse güncel tutar üzerinden |
| Güncel konut belgesi | Kira sözleşmesi yenilendiyse güncel versiyon |
| Evlilik belgesi | İlk başvurudan değişiklik olmadıysa genellikle yeniden istenmez |
Uzatma Ücreti: Aile ikamet izni uzatma harcı; Harçlar Kanunu kapsamında her yıl güncellenir. Aile bireylerinin sayısına göre harç hesaplanır; güncel tutar için goc.gov.tr veya harçlar.gib.gov.tr kontrol edilmelidir. Harç ödenmeden başvuru işleme alınmaz.
Aile ikamet izni uzatma formu ve PTT evrak gönderimi süreci hakkında detaylı bilgi için e-ikamet.goc.gov.tr başvuru, uzatma ve randevu rehberini inceleyebilirsiniz.
Öğrenci İkamet İzni (YUKK m.38)
6458 Sayılı YUKK – Öğrenci İkamet İzni
YUKK m. 38Türkiye’de ilk ve ortaöğretim öğrencisi olacak yabancılara öğrencilik belgesi esas alınarak ikamet izni verilir. Yükseköğretim görecek yabancılar için bu izin, öğrencilik belgesi ile birlikte ilgili yükseköğretim kurumunun talebi veya yabancının bizzat başvurusu üzerine düzenlenir. Öğrenci ikamet izni kapsamında kalan yabancılara ebeveynlerine ikamet hakkı tanınmaz.
| Konu | Açıklama |
|---|---|
| Kapsam | İlk, orta ve yükseköğretim; dil kursları (süresi sınırlı olabilir) |
| Süre | Öğrenim süresiyle sınırlı; her öğretim yılı yenilenmesi gerekebilir |
| Anne-baba için ikamet | Bu izin kapsamında anne-babaya ikamet hakkı SAĞLANMAZ |
| Çalışma hakkı | Tek başına çalışma hakkı vermez; ayrı çalışma izni gerekir |
| Uzun dönem hesabı | Öğrenci ikamet izninde geçirilen sürenin yarısı; uzun dönem ikamet iznine geçiş hesabına dahil edilir |
| Mezuniyet sonrası | Mezunluk sonrası kısa dönem ikamet iznine geçiş başvurusu yapılabilir |
Öğrenci İzninde Belgeler ve Uzatma
| Belge | Açıklama |
|---|---|
| İmzalı başvuru formu | e-ikamet.goc.gov.tr’den; bizzat imzalanmış |
| Pasaport ve vize fotokopisi | Tüm sayfalar; Türkiye’ye girişte kullanılan vize varsa eklenmelidir |
| Biyometrik fotoğraf | 2 adet; son 6 ay; beyaz arka plan |
| Öğrencilik belgesi | Kayıtlı olunan okul veya üniversiteden; güncel dönem; imzalı mühürlü |
| Geçim kaynağı belgesi | Banka dökümü, burs belgesi veya ebeveyn taahhütnamesi |
| Sağlık sigortası | İzin dönemini kapsayan; Türkiye’de geçerli özel sağlık sigortası |
| Yerleşim yeri belgesi | Yurt kaydı, kira sözleşmesi veya taahhütname |
Önemli: Dil kursları için öğrenci ikamet izninin kurs süresiyle sınırlı tutulduğu uygulamalar mevcuttur. Uzun süreli dil kursu planlanıyorsa kurs sonrası başka bir izin türüne geçiş için zamanında hazırlık yapılmalıdır.

Tedavi Amaçlı İkamet İzni (YUKK m.30/1-c)
Tedavi Amaçlı İkamet İzni (YUKK m.30/1-c)
6458 Sayılı YUKK – Tedavi Amaçlı Kısa Dönem İkamet
YUKK m. 30/1-cTedavi görmek amacıyla Türkiye’de bulunan; ancak hastalığının başkalarına bulaşma riski taşımayan yabancılara kısa dönem ikamet izni verilebilir.
| Konu | Açıklama |
|---|---|
| Kapsam | Kamu veya özel sağlık kurumlarında aktif tedavi gören kişiler; bulaşıcı hastalıklar kapsam dışında |
| Süre | Tedavi süresiyle sınırlı; kısa dönem ikamet kapsamında değerlendirilir |
| Refakatçi | Hastanın tedavisine eşlik eden refakatçi de tedavi ikamet iznine başvurabilir; ek belgeler gerekebilir |
| Başvuru yeri | e-ikamet.goc.gov.tr veya hastane bulunduğu ildeki Göç İdaresi Müdürlüğü |
Tedavi İzninde Belgeler
| Belge | Hasta İçin | Refakatçi İçin |
|---|---|---|
| Başvuru dilekçesi | Türkçe; imzalı; tedavi amacı açıklanmış | Türkçe; imzalı; refakatçi olduğu açıklanmış |
| İkamet beyanname formu | e-ikamet’ten | e-ikamet’ten |
| Pasaport aslı ve fotokopisi | Tüm sayfalar | Tüm sayfalar |
| İl Sağlık Müdürlüğü heyet raporu | Hangi hastanede; ne süre; hangi tedavi; zorunlu | Hastanın heyet raporu; ek olarak refakatçilik gerektiği açıklaması |
| Hastane kabul/kayıt belgesi | Tedavinin planlandığı hastaneden | Aynı hastanın belgesi; refakatçi notu eklenerek |
| Konaklama belgesi | Otel rezervasyonu veya konut adresi | Aynı konaklama belgesi geçerlidir |
| Biyometrik fotoğraf | 2 adet | 2 adet |
İl Sağlık Müdürlüğü Heyet Raporu: Tedavi ikamet izninin en kritik belgesidir. Özel hastane tarafından düzenlenmiş rapor yeterli değildir; İl Sağlık Müdürlüğü onayı zorunludur. Bu onay süreci zaman alabileceğinden; Türkiye’ye gelmeden önce veya giriş vizesiyle birlikte başlatılması önerilir.
İnsani İkamet İzni (YUKK m.46)
6458 Sayılı YUKK – İnsani İkamet İzni
YUKK m. 46 – Kapsam ve Karar MerciiBu Kanun kapsamındaki ikamet izni türlerinden birini almak için gerekli şartları taşımayan ya da bu şartları taşımasına rağmen kendisine ikamet izni verilmemesi yönünde takdir kararı alınan kişilere ve aynı şekilde diğer ikamet izni türlerinden birine geçiş yapmaları mümkün olmayan kişilere, Bakanlığın onayıyla valiliklerce insani ikamet izni verilebilir. Bu izin, bir yılı geçmemek kaydıyla verilebilir ve şartların devamına bağlı olarak uzatılabilir. İnsani ikamet izni; uzun dönem ikamet iznine geçiş hakkı vermez.
Kritik Fark – e-İkamet Kullanılmaz: İnsani ikamet iznine online olarak başvurulamaz. Diğer tüm ikamet izni türlerinden farklı olarak e-ikamet.goc.gov.tr sistemi kullanılmaz. Başvuru; bulunduğunuz ildeki İl Göç İdaresi Müdürlüğü’ne (İGİM) yazılı dilekçeyle şahsen yapılır.
İnsani İzin Hangi Durumlarda Verilir?
| Durum / Kategori | Açıklama | Kritik Belge |
|---|---|---|
| Sınır dışı edilemeyen kişiler | Ülkelerine dönmeleri halinde ölüm, ciddi zarar veya işkence riski bulunanlar | BMMYK belgesi, siyasi durum raporu, mahkeme kararı |
| Uluslararası koruma reddedilen | Koruma başvurusu reddedilmiş; ancak sınır dışı edilmesi olanaksız kişiler | Red kararı belgesi; sınır dışı edilememe gerekçesi |
| Aile içi şiddet mağduru | YUKK m.47: eşinden şiddet gören; aile birliği içinde yaşamayan yabancı eş | Mahkeme kararı, şikayet belgesi, Adli Tıp raporu |
| İnsan ticareti mağduru şüphesi | İnsan ticaretine maruz kaldığına dair ciddi belirti bulunanlar | Jandarmadan veya emniyet birimlerinden ilgili belge |
| Ülkede çatışma veya tehlike | Anavatanlarında aktif çatışma, savaş veya ciddi tehlike ortamı bulunanlar | Güncel ülke durum raporu, resmi kurum kararı |
| Kamu kurumu bildirimi | Herhangi bir kamu kurumunca insani durumunun değerlendirilmesi gerektiği bildirilen kişiler | İlgili kamu kurumunun yazısı |
| İdari takdir kapsamı | Yukarıdaki kategorilerin dışında; Bakanlığın insani değerlendirme uygun gördüğü diğer durumlar | Durum özelinde değişir; gerekçeli dilekçe zorunlu |
İnsani İzin Başvurusu ve Belgeler
Durumunuzu belgeleyin; gerekçeli dilekçe yazın
İnsani ikamet iznine başvurmadan önce durumunuzu belgeleyin; dilekçede YUKK m.46 kapsamındaki hangi duruma dayandığınızı; neden diğer ikamet izni türlerine başvuramadığınızı açıkça yazın
Bulunduğunuz ildeki İl Göç İdaresi Müdürlüğü’ne şahsen gidin
e-İkamet sistemi KULLANILMAZ; Göç İdaresi’nin online randevu sistemi üzerinden bu başvuru yapılamaz; İGİM’e bizzat gitmeniz ve fiziki dilekçenizi teslim etmeniz zorunludur
Belgelerinizi eksiksiz sunun
Dilekçe, pasaport fotokopisi, biyometrik fotoğraf, durumunuzu kanıtlayan belgeler (mahkeme kararı, kurum yazısı, BMMYK belgesi vb.); belgeler eksik olursa başvuru işleme alınmayabilir
Bakanlık onayını bekleyin
İnsani ikamet izni; İçişleri Bakanlığı Göç İdaresi Başkanlığı’nın onayıyla kesinleşir; bu süreç standart izinlerden daha uzun sürebilir; dosyanızın takibi için ALO 157 veya avukat aracılığıyla bilgi alınabilir
| Belge | Açıklama |
|---|---|
| Gerekçeli dilekçe | YUKK m.46 kapsamındaki durumu açıklayan; Türkçe; imzalı; destekleyici belgelerle birlikte |
| Pasaport fotokopisi | Tüm sayfalar; asıl pasaport ibraz için yanınızda olmalı |
| Biyometrik fotoğraf | 4 adet; son 6 ay; beyaz arka plan |
| Duruma özgü belgeler | Mahkeme kararı, şiddet belgesi, BMMYK belgesi, sağlık raporu veya kamu kurumu yazısı |
| Adli sicil belgesi | Mümkünse Türkiye kayıtları ve anavatandan (apostille + tercüme) |
| Konaklama belgesi | Kira sözleşmesi, otel rezervasyonu veya sığınma evi belgesi |
İnsani İkamet İzni Uzatma: Uzatma başvurusu da İl Göç İdaresi Müdürlüğü’ne fiziki dilekçeyle yapılır. 1 yıllık izin süresinin dolmasına yakın başvurun. Uzatmada; insani durumun devam ettiğini kanıtlayan güncel belgeler sunulması zorunludur. Uzun döneme geçiş hakkı insani ikamet izninin hiçbir aşamasında tanınmaz.
Danıştay Kararları
Sıkça Sorulan Sorular
Başvurucudan: imzalı başvuru formu, pasaport fotokopisi, biyometrik fotoğraf, sağlık sigortası, evlilik cüzdanı veya nüfus kayıt örneği. Destekleyiciden: kimlik belgesi, gelir belgesi (asgari ücretin belirlenen katı), konut belgesi, UETS adresi. 18 yaş altı çocuk için diğer ebeveynin noter onaylı muvafakatı eklenir.
e-ikamet.goc.gov.tr üzerinden başvurun; kaydınızın bulunduğu okuldan güncel öğrencilik belgesini alın; pasaport fotokopisi, biyometrik fotoğraf, sağlık sigortası ve konut belgesiyle randevu günü İl Göç İdaresi Müdürlüğü’ne gidin. Süre; öğrenim süresini geçemez.
İmzalı dilekçe, ikamet beyanname formu, pasaport aslı ve fotokopisi, İl Sağlık Müdürlüğü onaylı heyet raporu, hastane kabul belgesi, konaklama belgesi ve biyometrik fotoğraf. Özel hastane belgesi tek başına yeterli değildir; mutlaka İl Sağlık Müdürlüğü onayı alınmalıdır.
e-ikamet sistemi kullanılmaz. Bulunduğunuz ildeki İl Göç İdaresi Müdürlüğü’ne YUKK m.46 kapsamındaki durumunuzu açıklayan gerekçeli dilekçeyle şahsen başvurun. Karar; İçişleri Bakanlığı Göç İdaresi Başkanlığı onayıyla kesinleşir.
Sınır dışı edilemeyen kişiler; uluslararası koruma reddedilmiş olanlar; aile içi şiddet mağdurları (YUKK m.47); insan ticareti mağduru şüphesi bulunanlar; anavatanında çatışma veya ciddi tehlike ortamı bulunanlar; kamu kurumunca insani değerlendirme önerilen kişiler. İzin 1 yıl verilir; uzun döneme geçiş hakkı tanınmaz.
İznin bitmesinden 60 gün öncesinden itibaren e-ikamet.goc.gov.tr üzerinden uzatma başvurusu yapılır. Form tamamlandıktan sonra belgeler 5 iş günü içinde PTT iadeli taahhütlü ile İl Göç İdaresi’ne gönderilir. Uzatma harcı; Harçlar Kanunu’na göre yıllık güncellenir; aile bireylerinin sayısına göre hesaplanır; güncel tutar için goc.gov.tr kontrol edilmelidir.
Hayır. YUKK m.38 açıkça “öğrenci ikamet izni kapsamında kalan yabancılara ebeveynlerine ikamet hakkı tanınmaz” demektedir. Anne-babanın Türkiye’de kalması için kendi ikamet izni türlerine (kısa dönem, uzun dönem vb.) ayrıca başvurması gerekir.
Hayır. YUKK m.35 kapsamında Türk vatandaşıyla evlenen yabancı için destekleyicinin 1 yıllık ikamet izni şartı aranmaz. Bu ayrıcalık yalnızca Türk vatandaşı eşe tanınmıştır; ikamet izinli yabancı eş için 1 yıllık şart devam eder. Danıştay da bu farkı açıkça hükme bağlamıştır.
İkamet izni başvurusu ve red kararına itiraz için ikamet izni (oturma izni) nasıl alınır rehberimize de bakabilirsiniz.
Aile, Öğrenci, Tedavi veya İnsani İkamet İzni İçin Yanınızdayız
Başvuru, belge hazırlığı ve red itirazı için İstanbul ceza avukatı ve yabancılar hukuku ekibimizle iletişime geçin.

