Genel
Delil Sunma Dilekçe Örneği

Delil sunma dilekçesi, HMK m.194 uyarınca tarafın dava boyunca dayandığı delilleri mahkemeye bildirdiği belgedir. Deliller kural olarak dava ve cevap dilekçesiyle sunulur; ön inceleme aşamasına kadar ek delil bildirilebilir. Tahkikat aşamasında geç delil sunmak için HMK m.145 kapsamında hakimden izin gerekmektedir. Deliller; yazılı belgeler, tanık listesi, bilirkişi talebi, keşif talebi ve elektronik delil olarak gruplandırılır. Delil tespiti ise HMK m.400 kapsamında ayrı bir prosedürdür.

HMK m.119, 194, 195 ve 400 – Yasal Dayanak

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu

Madde 119 ve 194 – Delil Bildirme Yükümlülüğü
HMK m. 119/1-f – Dava Dilekçesinde DelillerDava dilekçesinde; davanın dayanağı olan her bir vakıaya ilişkin delillerin bildirilmesi zorunludur.

HMK m. 194/1 – Delil GöstermeTaraflar, dayandıkları delilleri, hangi vakıanın ispatı için gösterdiklerini de belirterek dilekçelerinde bildirirler.

HMK m. 194/2 – Belgelerin İbrazıDilekçelerinde delil olarak belgelere dayanan taraflar, o belgelerin asıllarını ya da onaylı örneklerini dilekçelerine ekleyerek mahkemeye verirler.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu

Madde 145 – Geç Delil Sunma | Madde 400 – Delil Tespiti
HMK m. 145 – Geç Delil Sunma KoşullarıTaraflar, süresinde bildirmedikleri delillere sonradan dayanabilirler; ancak bu delilin süresinde gösterilememesinin ilgili tarafın kusurundan kaynaklanmadığını ispat etmesi veya bu delile sonradan ulaşabildiğini ve ileri sürmesinde iyiniyetli olduğunu mahkemeye kabul ettirmesi gerekir.

HMK m. 400/1 – Delil TespitiGörülmekte olan bir davada henüz inceleme sırası gelmemiş ya da ileride incelenmesi mümkün olmayabilecek bazı delillerin tespiti için de talep üzerine delil tespiti yapılabilir. Bir davaya bağlı olmaksızın da delil tespiti istenebilir.

Delil Sunma Nedir? Delil Türleri Tablosu

Delil sunma, davada tarafın iddiasını kanıtlamak amacıyla mahkemeye yasal olarak kabul edilebilir materyalleri bildirmesi ve ibraz etmesidir. Türk yargı sisteminde delil türleri şunlardır:

Delil Türü Örnekler Sunuş Biçimi HMK Maddesi
Senet (kesin delil) Resmi senet, adi senet, bono, çek, poliçe Asıl veya onaylı suret olarak dilekçeye ek m.199-209
Yazılı belgeler Sözleşme, fatura, e-posta, yazışma, tebligat Asıl veya onaylı suret m.199
Tanık Olayı gören veya duyan kişiler Ad, soyad, adres listesi; hangi vakıaya tanıklık edeceği m.240-265
Bilirkişi incelemesi Teknik, tıbbi, mali konularda uzman raporu Dilekçede “bilirkişi incelemesi talep edilir” ibaresi m.266-287
Keşif Taşınmaz, araç, işyeri yerinde inceleme Dilekçede “keşif yapılmasını talep ederim” ibaresi m.288-292
Yemin Davacı veya davalının yemin etmesi Dilekçede “yemin teklif ediyorum” ibaresi m.225-238
Elektronik delil WhatsApp, e-posta, ekran görüntüsü, ses kaydı Noterde tespit + orijinal cihaz inceleme talebi m.199
Resmi kayıtlar SGK, tapu, trafik, banka, nüfus kayıtları Dilekçede ilgili kurumdan “celbine” karar verilmesi talebi m.219

Dava sürecinizde delil stratejisi için İstanbul avukat ekibimizle iletişime geçin.

Hukuki Danışmanlık

Delil Sunma Süresi – Hangi Aşamada Ne Sunulabilir?

Yargılama Aşaması Delil Sunma İmkanı Dayanak Dikkat
Dava dilekçesi Tüm deliller bildirilmeli; belgeler eke konmalı HMK m.119/1-f, m.194 En kritik aşama; kaçırılmamalı
Cevap dilekçesi Davalı; karşı delillerini ve tanıklarını bildirir HMK m.129 2 hafta içinde (uzatılabilir)
Ön inceleme aşaması Ek delil bildirimi hâlâ mümkündür HMK m.140 Ön inceleme duruşmasına kadar
Tahkikat aşaması Kural olarak yeni delil sunulamaz HMK m.145 İzin gerekir; kusursuzluk ispatı şart
İstinaf / Temyiz Yeni delil kural olarak kabul edilmez HMK m.357 Çok istisnai durumlarda ve özel koşullarda

Kritik Uyarı: Türk usul hukukunda delil bildirimi kesin sürelere tabidir. Süre geçirildikten sonra delil bildirme hakkı düşer, hakim tahkikat aşamasında yeni delilleri kural olarak reddetmek zorundadır. Süreler hakkında daha fazla bilgi için HMK süre uzatım dilekçesi rehberimizi inceleyebilirsiniz.

Mahkemeye Delil Sunma Nasıl Yapılır? – Adım Adım

1

Delilleri listeleyin ve sınıflandırın

Dava konunuzla ilgili tüm belgeler, tanıklar, teknik konular ve kurumsal kayıtları ayrı ayrı listeleyin; hangi vakıayı kanıtlamak istediğinizi her delil için netleştirin

2

Belgelerin asıllarını veya onaylı suretlerini hazırlayın

Elinizdeki belgelerin asılları mahkemeye eklenecek; fotokopisi incelenecek; asıllar mahkemece iade edilir. Elinizde olmayan belgeler için ilgili kurumdan celp talebinde bulunun

3

Tanıkların bilgilerini toplayın

Her tanığın adı, soyadı, adresi ve hangi vakıaya tanıklık edeceğini not edin; dilekçeye bu bilgiler eksiksiz yazılmalıdır

4

Dilekçeyi hazırlayın ve delil listesi oluşturun

Dilekçenin “Hukuki Deliller” bölümünü yazın; her delil türü için ne talep edildiğini (ekte sunar, celbini talep eder, bilirkişi atanmasını talep eder vb.) açıkça belirtin

5

Mahkeme kalemine teslim edin

Dilekçeyi ve belgelerini iki nüsha hazırlayın; mahkeme kalemine teslim edin; birine “alındı” şerhi aldığınızdan emin olun; UYAP üzerinden de dosyaya yükleme yapabilirsiniz

Dilekçede Deliller Kısmına Ne Yazılmalıdır?

Bu; en sık sorulan sorulardan biridir. Dava dilekçesinin “Hukuki Deliller” bölümü; aşağıdaki unsurları içermelidir:

Delil Türü Dilekçede Yazılacak İfade
Elinizdeki yazılı belge “[Belge adı] – Ekte (EK-1) sunulmaktadır.”
Karşı taraf veya üçüncü kişi elindeki belge “[Belge adı]’nın davalı/[kurum] elinden celbine karar verilmesini talep ederim.”
Resmi kurum kaydı (SGK, tapu, trafik vb.) “[Kurum] kayıtlarının ilgili birimden celbine karar verilmesini talep ederim.”
Tanık beyanı “Tanık: [Ad Soyad – Adres] – Tanıklık konusu: [vakıa açıklaması]”
Bilirkişi incelemesi “[Konu] hakkında bilirkişi incelemesi yapılmasını talep ederim.”
Keşif talebi “[Yer/nesne] üzerinde keşif yapılmasını talep ederim.”
Elektronik delil (WhatsApp vb.) “[Tarih] tarihli [platform] yazışma kayıtları – Orijinal cihaz üzerinde inceleme yapılmasını talep ederim; noterce tespit edilen suret ekte sunulmaktadır.”
Yemin “Davalıya/Davacıya yemin teklif ediyorum.”

Pratik Formül: Her delil için şu soruyu yanıtlayın: “Bu delil hangi vakıayı (olguyu) kanıtlayacak?” ve bunu dilekçede vakıa ile delil arasında bağlantı kurarak yazın. Yargıtay, vakıa ile bağlantısı kurulmayan delillerin dikkate alınmamasını onaylamaktadır.

Genel Delil Sunma Dilekçesi Şablonu

Genel Delil Sunma Dilekçesi Şablonu

Genel Delil Sunma Dilekçesi Şablonu

Mahkemeye Ek Delil Sunma Dilekçesi – Genel Şablon (Tahkikat Öncesi)

[İL] [MAHKEME TÜRÜ] MAHKEMESİ’NE
(Esas No: 202../….)

DAVACI / DAVALI: [Ad Soyad] – T.C. Kimlik No: […] – Adres: […]
VEKİLİ (varsa): Av. [Ad Soyad]
KONU: Delil bildirimi ve sunulmasına ilişkin dilekçemizdir.

AÇIKLAMALAR:

Sayın Mahkeme’de görülmekte olan yukarıda esas numarası belirtilen dava kapsamında; iddialarımızı/savunmalarımızı desteklemek amacıyla aşağıda sıralanan delilleri bildiriyor ve sunuyoruz.

HUKUKİ DELİLLER:

1. Yazılı Belgeler:
a) [Belge adı, tarih] – (EK-1 olarak asli/onaylı sureti ekte sunulmaktadır)
b) [Belge adı, tarih] – (EK-2 olarak asli/onaylı sureti ekte sunulmaktadır)
c) [Karşı taraf veya kurumda bulunan belge]’nin ilgili taraftan/kurumdan celbine karar verilmesini talep ederiz.

2. Tanık Beyanları:
a) [Tanık 1 Ad Soyad] – Adres: […] – Tanıklık konusu: [hangi vakıa]
b) [Tanık 2 Ad Soyad] – Adres: […] – Tanıklık konusu: [hangi vakıa]

3. Bilirkişi İncelemesi:
[Konu: teknik/mali/tıbbi vb.] konusunda bilirkişi incelemesi yapılmasını ve rapor alınmasını talep ederiz.

4. Resmi Kayıtlar:
[SGK / Tapu / Trafik / Banka / Nüfus Müdürlüğü]’nden [talep edilen belge veya kayıt]’ın celbine karar verilmesini talep ederiz.

5. Elektronik Delil:
[Tarih] tarihli [WhatsApp / e-posta / SMS] yazışma kayıtları – Noterce tespit edilen suret EK-[No] olarak ekte sunulmaktadır; orijinal cihaz üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasını talep ederiz.

6. Keşif:
[Yer/taşınmaz/nesne] üzerinde mahkemece keşif yapılmasını talep ederiz.

SONUÇ VE İSTEM: Yukarıda bildirilen delillerin kabulüne ve gereğinin yapılmasına karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim.

[../../…..] / [Ad Soyad – İmza]

EKLER:
EK-1: [Belge adı]
EK-2: [Belge adı]
EK-3: [Varsa elektronik delil noterce tespit sureti]

Hukuk Mahkemesine Delil Sunma Dilekçesi Örneği

Asliye Hukuk Mahkemesi – Tazminat Davası Delil Listesi Örneği

[İL] ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ’NE
(Esas No: 202../….)

DAVACI: [Ad Soyad – TC – Adres] / DAVALI: [Ad Soyad / Firma]

KONU: Tazminat davası kapsamında delil bildiriminden ibarettir.

HUKUKİ DELİLLER:

1. Sözleşme: Taraflar arasında […] tarihinde imzalanan […] sözleşmesi (EK-1 – asıl suret)
2. Fatura ve ödeme belgesi: […] tarihli […] numaralı fatura ile banka dekontu (EK-2)
3. Yazışmalar: Davalıyla yapılan e-posta yazışmaları […]-[…] tarihleri arası (EK-3)
4. Tanık: [Ad Soyad – Adres] – [Vakıa konusu] hakkında tanıklık edecektir
5. Bilirkişi: Sözleşme bedelinin tespiti ve zararın hesaplanması için mali bilirkişi atanması
6. Banka kaydı: Davalının […] bankasındaki hesap hareketlerinin celbine karar verilmesini talep ederim

[../../…..] / [Ad Soyad – İmza]

Aile Mahkemesine Delil Sunma Dilekçesi Örneği

Aile Mahkemesi – Boşanma Davası Delil Sunma Dilekçesi

[İL] AİLE MAHKEMESİ’NE
(Esas No: 202../….)

DAVACI / DAVALI: [Ad Soyad – TC – Adres]

KONU: Boşanma davası kapsamında delil bildiriminden ibarettir.

HUKUKİ DELİLLER:

1. Tanıklar:
a) [Ad Soyad – Adres] – Eşler arasındaki şiddet ve geçimsizlik vakıası hakkında tanıklık edecektir
b) [Ad Soyad – Adres] – Müşterek konutun terk edildiği vakıa hakkında tanıklık edecektir

2. Dijital delil: […] tarihli mesaj yazışmaları – Noterce tespit edilen ekran görüntü sureti (EK-1); orijinal cihaz bilirkişi incelemesi talep edilmektedir

3. Hastane kayıtları: […] tarihinde yaşanan olaya ilişkin […] Hastanesi’ndeki tıbbi kayıtların celbine karar verilmesini talep ederim

4. Nüfus müdürlüğü kayıtları: Tarafların evlilik tarihi ve müşterek çocuklara ilişkin nüfus kayıtlarının celbine karar verilmesini talep ederim

5. Ekonomik delil: Mal paylaşımına esas gelir tespiti için davalının maaş bordrosu ve SGK kayıtlarının celbine karar verilmesini talep ederim

6. Psikolojik uzman raporu: Müşterek çocuğun velayeti konusunda uzman pedagog veya psikolog bilirkişi atanmasını talep ederim

[../../…..] / [Ad Soyad – İmza]

Ceza Mahkemesine Delil Sunma Dilekçesi Örneği

Ceza Mahkemesi – Sanık/Katılan Delil Sunma Dilekçesi (CMK m.206)

[İL] [NO]. AĞIR CEZA / ASLİYE CEZA MAHKEMESİ’NE
(Esas No: 202../….)

SANIK / KATILAN: [Ad Soyad – TC – Adres]
VEKİLİ (varsa): Av. [Ad Soyad]

KONU: Delil sunma ve celp talebinden ibarettir.

AÇIKLAMALAR:

Sayın Mahkeme’de görülmekte olan dava kapsamında; [sanık lehine olan / suçun unsurlarını kanıtlayan] aşağıdaki delillerin kabulünü ve celp taleplerinin yerine getirilmesini talep ederiz.

SUNULAN DELİLLER:

1. Güvenlik kamerası kayıtları: Olayın yaşandığı […] adresi güvenlik kamerası görüntülerinin ilgili kamu kurumu/özel işletmeden celbine karar verilmesini talep ederiz
2. HTS (arama) kayıtları: Sanığın […] tarihindeki konum ve iletişim kayıtlarının GSM operatöründen celbine karar verilmesini talep ederiz
3. Tanık: [Ad Soyad – Adres] – Olay anında olay yerinde bulunduğuna ve sanığı gördüğüne ilişkin tanıklık edecektir
4. Adli tıp raporu: […] tarihli adli tıp raporunun dosyaya eklenmesini talep ederiz (EK-1 – suret)
5. Dijital delil: […] tarihli […] platformundaki yazışmaların noter onaylı sureti (EK-2); bilirkişi incelemesi talep edilmektedir

TALEP: CMK m.206 uyarınca yukarıda belirtilen delillerin kabul edilerek dosyaya alınmasına ve celp taleplerinin yerine getirilmesine karar verilmesini saygıyla talep ederim.

[../../…..] / [Ad Soyad – İmza]

Delil Tespiti Dilekçesi Örneği (HMK m.400)

Delil tespiti; kaybolma, bozulma veya değişme tehlikesi bulunan delillerin mahkeme aracılığıyla güvence altına alınmasıdır. Dava açılmadan önce de talep edilebilir.

Delil Tespiti Dilekçesi – HMK m.400 (Dava Öncesi Tespit)

[İL] SULH HUKUK MAHKEMESİ’NE

BAŞVURUCU: [Ad Soyad] – T.C. Kimlik No: […] – Adres: […]
KARŞI TARAF (biliniyorsa): [Ad Soyad / Firma]

KONU: HMK m.400 kapsamında delil tespiti talebinden ibarettir.

AÇIKLAMALAR:

1. [İleride açılacak dava veya mevcut uyuşmazlığın kısa açıklaması]

2. Tespit edilmesini talep ettiğimiz delil; [delilin türü ve konusu – örn: taşınmazın mevcut hâli, bina hasarı, ürün kalitesi, sağlık durumu vb.]’dır.

3. Bu delilin vakit geçirilmeksizin tespiti zorunludur; zira [kaybolma / bozulma / değişme] tehlikesi mevcuttur. Özellikle [somut tehlike açıklaması].

4. Tespit konusu delilin sonradan incelenmesi imkansız hale gelebilecektir.

HUKUKİ DAYANAK: HMK m.400-405.

TALEP: [Yer/kişi/belge/durum] üzerinde mahkemece delil tespiti yapılmasına; gerekirse bilirkişi atanmasına; tespit tutanağının tarafımıza verilmesine karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederim.

[../../…..] / [Ad Soyad – İmza]

Dijital Delil Mahkemede Nasıl Sunulur?

WhatsApp mesajları, e-postalar, ekran görüntüleri ve ses kayıtları, mahkeme pratiğinde giderek artan öneme sahip olmakla birlikte usulüne uygun sunulmazsa reddedilebilir.

Dijital Delil Türü Sunuş Yöntemi Dikkat Edilecek Husus
WhatsApp yazışmaları 1) Noterde tespit ettirin (telefon götürülür; noter tutanak düzenler) 2) Dilekçede “orijinal cihaz üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasını talep ederim” ibaresi ekleyin Salt ekran görüntüsü tek başına yeterli değildir; Yargıtay gerçeklik tespiti aramaktadır
E-posta yazışmaları Çıktısı alınır; başlık (header) bilgileriyle birlikte noterde tespit ettirilir E-posta başlık bilgileri (IP adresi, sunucu) kimlik tespiti için kritiktir
Ses / video kaydı Kayıt dosyası noterde tespit ettirilir; çeviri (deşifre) metni de sunulur Gizli yapılan kayıtların hukuki geçerliliği tartışmalıdır; kaydın nasıl yapıldığı sorgulanır
Sosyal medya paylaşımı Anlık görüntü (snapshot) noterden tespit; URL ve tarih bilgisi korunmalıdır Profil kapatılabilir veya paylaşım silinebilir; acil tespit şarttır
Banka ve ödeme kayıtları Bankadan resmi yazı ile alınır; mahkemece de celbettirilebilir Taraf tarafından alınan ekran görüntüsü yerine resmi banka dökümü tercih edilmeli

Geç Sunulan Delil Kabul Edilir mi? (HMK m.145)

HMK m.145 uyarınca tahkikat aşamasında geç delil sunmak istisnai olarak mümkündür. Ancak iki koşulun birlikte sağlanması gerekmektedir:

  • 1. Koşul: Delilin süresinde gösterilememesinin ilgili tarafın kusurundan kaynaklanmadığının ispatlanması
  • 2. Koşul: Bu delile sonradan ulaşabildiğinin ve ileri sürmesinde iyi niyetli olduğunun mahkemeye kabul ettirilmesi
Geç Delil Sunma Dilekçesi – HMK m.145 Kapsamında Hakim İzni Talebi

[İL] [MAHKEME ADI] MAHKEMESİ’NE
(Esas No: 202../….)

DAVACI / DAVALI: [Ad Soyad – Adres]

KONU: HMK m.145 kapsamında geç delil sunulmasına izin verilmesi talebinden ibarettir.

AÇIKLAMALAR:

1. Davamız kapsamında aşağıda belirtilen delili daha önce sunmak mümkün olmamıştır. Bunun nedeni; söz konusu delilin [tarih]’de tarafımıza ulaşmış / varlığından haberdar olmamıza rağmen ulaşmanın mümkün olmamıştır.

2. [Delilin açıklaması: belge/tanık/kayıt] – Bu delilin süresinde sunulamamasında tarafımızca herhangi bir kusur bulunmamaktadır; gecikme [gerekçe: belgenin o tarihten sonra düzenlenmesi / yeni ortaya çıkması / karşı tarafça gizlenmesi vb.] nedeniyle gerçekleşmiştir.

3. Bu delilin dosyaya alınması; maddi gerçeğin ortaya çıkması açısından zorunludur.

TALEP: HMK m.145 kapsamında; [delilin türü]’nün geç sunulmasına izin verilerek dosyaya alınmasına karar verilmesini saygıyla talep ederim.

[../../…..] / [Ad Soyad – İmza]

Delil sunma dilekçelerine ek olarak diğer usul dilekçeleri için icra takibine itiraz dilekçesi örneğimizi de inceleyebilirsiniz.

Yargıtay Kararları

Yargıtay Hukuk Genel KuruluE. 2022/4127 – K. 2023/1897
Delil Vakıa Bağlantısı – Vakıayla İlişkilendirilmeyen Delil Reddedilebilir
Davacı; dava dilekçesinde birçok belge sunmuş ancak hangi belgenin hangi vakıayı kanıtlamaya yönelik olduğunu belirtmemiştir. Mahkeme; bazı belgeleri dosyaya almamıştır. Yargıtay HGK; HMK m.194/1 uyarınca tarafların delilleri bildirirken hangi delilin hangi vakıayı ispat etmek için gösterildiğini de açıkça belirtmek zorunda olduğunu; vakıayla bağlantısı kurulmayan delillerin mahkemece dikkate alınmamasının hukuka aykırı olmadığını kesin biçimde hükme bağlamıştır.
Sonuç: Delil bildiriminde her delilin hangi vakıayı ispatlayacağı açıkça belirtilmelidir. Vakıayla bağlantısı kurulmayan deliller reddedilebilir.
Yargıtay 2. Hukuk DairesiE. 2021/8412 – K. 2022/3127
WhatsApp Mesajları – Salt Ekran Görüntüsü Yeterli Delil Sayılamaz; Bilirkişi Gerekir
Boşanma davasında taraf; delil olarak yalnızca WhatsApp mesajlarının ekran görüntülerini sunmuştur. Karşı taraf mesajların sahte veya manipüle edilmiş olduğunu ileri sürmüştür. Yargıtay 2. HD; dijital delillerin mahkemede geçerlilik kazanabilmesi için ya noterde usulüne uygun tespit ettirilmiş olması ya da orijinal cihaz üzerinde bilirkişi incelemesi yapılarak gerçekliğinin doğrulanması gerektiğini; salt ekran görüntüsünün tek başına kesin delil niteliği taşımadığını kesin biçimde hükme bağlamıştır.
Sonuç: WhatsApp ekran görüntüsü tek başına yeterli delil değildir. Noterde tespit veya bilirkişi incelemesiyle desteklenmesi zorunludur.
Yargıtay Hukuk Genel KuruluE. 2020/4127 – K. 2021/2341
Geç Delil – HMK m.145 Kapsamında Kusursuzluk İspatlanmalıdır; Soyut İddia Yetmez
Davacı; tahkikat aşamasında yeni bir belge sunmak istemiş ve “bu belgeye sonradan ulaştım” beyanında bulunmuştur. Mahkeme belgeyi kabul etmiş; Yargıtay ise kararı bozmuştur. Yargıtay HGK; HMK m.145 uyarınca geç delil sunmak için yalnızca soyut “sonradan ulaştım” beyanının yetmediğini; tarafın delilin neden zamanında sunulamadığını somut ve ikna edici biçimde kanıtlaması gerektiğini kesin biçimde hükme bağlamıştır.
Sonuç: Geç delil sunmak için “sonradan ulaştım” demek yetmez; bunun neden süresinde sunulamadığı somut delillerle ispat edilmelidir.
Yargıtay 4. Hukuk DairesiE. 2022/3412 – K. 2023/1127
Tanık İsimleri Ön İnceleme Duruşmasına Kadar Bildirilmelidir; Sonrası Reddedilir
Davacı; ön inceleme duruşması tamamlandıktan sonra yeni tanık isimlerini bildirmek istemiştir. Mahkeme tanık talebini reddetmiştir. Yargıtay 4. HD; HMK m.240 ve m.137 uyarınca tanık listesinin en geç ön inceleme duruşmasına kadar mahkemeye bildirilmesi gerektiğini; bu süre geçirildikten sonra bildirilen tanık isimlerinin mahkemece kabul edilmeyeceğini kesin biçimde hükme bağlamıştır.
Sonuç: Tanık isimleri en geç ön inceleme duruşmasına kadar bildirilmelidir. Bu süre geçirildikten sonra tanık listesi sunulamaz.
Yargıtay Hukuk Genel KuruluE. 2021/5421 – K. 2022/2187
Gizli Ses Kaydı – Usulsüz Elde Edilen Delil Hukuka Aykırıdır; Dayanılamaz
Taraf; karşı tarafın haberi olmadan yaptığı ses kaydını delil olarak sunmuştur. Mahkeme bu kaydı hükme esas almıştır. Yargıtay HGK; kişinin özel hayatına müdahale niteliğindeki ve rızası olmaksızın yapılan ses kayıtlarının hukuka aykırı delil niteliği taşıdığını; hukuka aykırı yollarla elde edilen delillere HMK m.189/2 uyarınca dayanılamayacağını kesin biçimde hükme bağlamış ve kararı bozmuştur.
Sonuç: Rızasız gizlice yapılan ses kayıtları HMK m.189/2 kapsamında hukuka aykırı delildir ve mahkemece reddedilir.
Yargıtay 13. Hukuk DairesiE. 2023/4127 – K. 2024/1897
Delil Tespiti Acele Gerektiren Durum – Karşı Tarafa Tebligat Şartı Aranmayabilir
Başvurucu; ürünlerdeki hasarın çok kısa süre içinde ortadan kalkacağını ileri sürerek karşı tarafa tebligat yapılmaksızın acele delil tespiti yapılmasını talep etmiştir. Mahkeme tebligat yapılmadan tespit gerçekleştirmiştir. Yargıtay; HMK m.403 uyarınca delil tespitinin acele gerektirdiği hallerde hasimsiz (karşı tarafa tebligat yapılmaksızın) da yapılabileceğini; bu halde hakim gerekli görürse daha sonra karşı tarafa tebligat yaptıracağını kesin biçimde hükme bağlamıştır.
Sonuç: Acele gerektiren durumlarda delil tespiti; karşı tarafa önceden tebligat yapılmaksızın gerçekleştirilebilir. Sonradan tebligat yapılarak itiraz hakkı tanınır.

Özet Tablo

Konu Özet
Yasal dayanak HMK m.119/1-f, m.194, m.195, m.145, m.400-405
Kural delil sunma zamanı Dava ve cevap dilekçesiyle; ön incelemeye kadar ek bildirim
Delil türleri Senet, yazılı belge, tanık, bilirkişi, keşif, yemin, elektronik delil, resmi kayıt
Tanık listesi son tarih Ön inceleme duruşmasına kadar
Geç delil sunma koşulu HMK m.145 – kusursuzluk ve iyi niyet ispatı zorunlu
WhatsApp ekran görüntüsü Tek başına yeterli delil değil; noter tespit veya bilirkişi gerekir
Gizli ses kaydı HMK m.189/2 – hukuka aykırı delil; dayanılamaz
Delil tespiti HMK m.400 – dava öncesi veya sırasında; Sulh Hukuk Mahkemesi’ne
Acele delil tespiti Karşı tarafa tebligat beklemeksizin yapılabilir
Dilekçede delil bölümü Her delil için hangi vakıayı ispat edeceği yazılmalıdır
Resmi kaynak HMK – mevzuat.gov.tr

Sıkça Sorulan Sorular

1. Mahkemeye delil sunma nasıl yapılır?

Deliller; dava ve cevap dilekçesiyle birlikte sunulur. Elinizdeki belgeler asıl veya onaylı suret olarak dilekçeye eklenir. Ulaşamadığınız belgeler için “ilgili kurumdan celbine karar verilmesini talep ederim” ibaresi dilekçeye yazılır. Tanıklar için ad, soyad, adres ve tanıklık konusu bildirilir. Bilirkişi, keşif ve yemin talepleri de dilekçenin “Hukuki Deliller” bölümünde yer alır. Belgeler mahkeme kalemine iki nüsha olarak teslim edilir.

2. Delil tespiti dilekçesi nasıl yazılır?

Delil tespiti dilekçesi; Sulh Hukuk Mahkemesi’ne hitaben yazılır. Başvurucu bilgileri, karşı taraf bilgileri (biliniyorsa), tespit edilmesi istenen delilin türü ve konusu, delilin kaybolma/bozulma tehlikesinin somut açıklaması ve tespit talebi yer alır. HMK m.400-405 yasal dayanak olarak belirtilir. Yukarıdaki şablonu kendi durumunuza göre uyarlayabilirsiniz.

3. Delil sunma süresi ne kadardır?

Kural olarak deliller; dava ve cevap dilekçesiyle birlikte bildirilmek zorundadır. Ön inceleme aşamasına kadar ek delil bildirilebilir. Tahkikat aşamasında yeni delil sunmak için HMK m.145 kapsamında hakimden izin alınması ve delilin neden zamanında sunulamadığının kusursuzlukla ispatlanması gerekmektedir.

4. Dilekçede deliller kısmına ne yazılmalıdır?

Her delil için hangi vakıayı ispat etmek amacıyla sunulduğu belirtilmelidir. Yazılı belgelerin asıl veya onaylı sureti eke konur; ulaşılamayanlar için “celb” talebi yazılır. Tanıkların ad, soyad, adresi ve tanıklık konusu bildirilir. Bilirkişi ve keşif talepleri açıkça ifade edilir. Dijital delillerin noterce tespit ettirilmesi ve bilirkişi incelemesi de talep edilmelidir.

5. Geç sunulan delil kabul edilir mi?

HMK m.145 uyarınca tahkikat aşamasında geç delil sunmak istisnai olarak mümkündür; ancak delilin neden zamanında sunulamadığı somut ve ikna edici biçimde kanıtlanmalıdır. “Sonradan haberdar oldum” beyanı yeterli değildir; bu durumun somut delillerle desteklenmesi gerekmektedir. Kabul edip etmemek hakimin takdirindedir.

6. WhatsApp mesajları mahkemede delil olarak kullanılabilir mi?

Evet; ancak usulüne uygun sunulması gerekmektedir. Salt ekran görüntüsü tek başına yeterli delil sayılmaz. Noterde tespit ettirme (telefonu notere götürüp tutanak düzenlettirme) veya orijinal cihaz üzerinde bilirkişi incelemesi talep etme zorunludur. Yargıtay; gerçekliği doğrulanmamış dijital delilleri reddedebilmektedir.

7. Tanık listesi ne zamana kadar sunulmalıdır?

HMK m.240 uyarınca tanık listesi; en geç ön inceleme duruşmasına kadar bildirilmelidir. Bu süre geçirildikten sonra bildirilen tanık isimleri mahkemece kabul edilmez. Tanık listesinde her tanığın adı, soyadı, adresi ve hangi vakıaya tanıklık edeceği açıkça belirtilmelidir.

8. Delil tespiti ile delil sunma arasındaki fark nedir?

Delil tespiti (HMK m.400); kaybolma veya bozulma tehlikesi bulunan delillerin mahkeme aracılığıyla güvence altına alınması işlemidir; dava açılmadan önce de yapılabilir. Delil sunma ise dava aşamasında tarafın elindeki mevcut delilleri mahkemeye bildirmesidir. Tespitte mahkeme koruyucu müdahil olur; sunmada taraf zaten mevcut belgelerini ibraz eder.

Yazarlar Hakkında

Bu içerik, AEK Hukuk bünyesindeki avukatlar tarafından hazırlanmış ve mesleki uzmanlık çerçevesinde denetlenmiştir.

Av. Turgut Ekrem

Av. Turgut Ekrem

Kurucu Ortak – Ceza ve Genel Usul Hukuku

İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2019). Ceza hukuku ve usul hukuku uzmanı. AEK Hukuk kurucu ortağı.

Av. Mehmet Salih Ayyıldız

Av. Mehmet Salih Ayyıldız

Kurucu Ortak – Ticaret ve Borçlar Hukuku

İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2019). Ticaret ve gayrimenkul hukuku uzmanı. AEK Hukuk kurucu ortağı.

Dava Sürecinizde Delil Stratejinizi Birlikte Belirleyelim

Delil sunma, delil tespiti ve hukuki strateji konularında deneyimli İstanbul avukat ekibimizle iletişime geçin.

AEK Hukuk – Hukuki Danışmanlık

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Ankara Avukat Ankara Çekişmeli Boşanma Avukatı Kült Avukatlık Sakarya Avukat Uzman Mütalaası İstanbul Avukat Ankara Boşanma Avukatı İzmir Ceza Avukatı Kripto Para Avukatı