Uzaklaştırma Kararı Nedir, Nasıl Alınır ve İtiraz 2026
Uzaklaştırma kararı, şiddet uygulayan veya uygulama tehlikesi bulunan kişilerin mağdura yaklaşmasını, iletişim kurmasını ve belirli yerlere gitmesini engelleyen 6284 sayılı Kanun kapsamındaki koruyucu ve önleyici bir tedbirdir. Mağdur Aile Mahkemesi’ne, Cumhuriyet Savcılığı’na, kolluğa veya mülki amire başvurabilir. Belge sunmak zorunlu değildir, mağdurun beyanı esastır. Karar, ihlal edilirse 3 ila 10 günlük zorlama hapsi uygulanır, karara itiraz için 14 gün mevcuttur.
- 6284 Sayılı Kanun m.3, m.4 ve m.13 – Tam Kanun Metinleri
- Uzaklaştırma Kararı Nedir? Türleri ve Kapsamı
- Kimler Başvurabilir ve Kimlere Karşı Alınabilir?
- Uzaklaştırma Kararı Almak İçin Ne Yapmak Gerekiyor?
- Gerekli Belgeler – Beyan Yeterli midir?
- Karar Süreci – Duruşmasız ve İvedilikle
- Uzaklaştırma Kararının Kapsamı – Ne Yasaklar?
- Uzaklaştırma Kararının Süresi ve Uzatılması
- İhlali Durumunda Ne Olur? Zorlama Hapsi
- İtiraz Süreci – 14 Günlük Hak
- Uzaklaştırma Kararı Başvuru Dilekçesi Örneği
- Yargıtay Kararları
- Özet Tablo
- Sıkça Sorulan Sorular
6284 Sayılı Kanun m.3, m.4 ve m.13 – Tam Kanun Metinleri
Uzaklaştırma Kararı Nedir? Türleri ve Kapsamı
Uzaklaştırma kararı; 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun kapsamında alınan koruyucu ve önleyici bir tedbir kararıdır. Şiddet mağdurunun güvenliğini sağlamak amacıyla şiddeti uygulayan veya uygulama tehdidinde bulunan kişiye yönelik çeşitli kısıtlamalar getirilir.
| Tedbir Türü | Kim Veriyor? | Kapsam | Süre |
|---|---|---|---|
| Evden uzaklaştırma kararı | Aile Mahkemesi hakimi | Şiddet uygulayanın müşterek konutu terk etmesi ve geri dönmemesi | En fazla 6 ay; uzatılabilir |
| Yaklaşma yasağı | Aile Mahkemesi hakimi | Mağdurun bulunduğu konut, okul, iş yeri ve diğer belirlenen yerlere belirli mesafede yaklaşmama | En fazla 6 ay; uzatılabilir |
| İletişim yasağı | Aile Mahkemesi hakimi | Telefon, mesaj, e-posta ve her türlü araçla doğrudan veya dolaylı iletişim kurmama | En fazla 6 ay; uzatılabilir |
| Geçici tedbir kararı (acil) | Polis/jandarma veya mülki amir | 24 saat içinde hakim onayına sunulan acil uzaklaştırma | 24 saat; hakim onayıyla uzar |
| Alkol/madde yasağı | Aile Mahkemesi hakimi | Alkol veya uyuşturucu kullanmama ve bu mekânlara gitmeme | Tedbir kararıyla aynı süre |
| Silah teslimi zorunluluğu | Aile Mahkemesi hakimi | Sahip olunan silahları kolluğa teslim etme yükümlülüğü | Tedbir kararıyla aynı süre |
Kimler Başvurabilir ve Kimlere Karşı Alınabilir?
6284 sayılı Kanun geniş bir uygulama alanına sahiptir. Yalnızca evlilik ilişkisi değil, farklı aile ve yakın ilişki biçimleri de kapsam dahindedir.
| Başvuru Yapabilecek Kişiler (Mağdurlar) | Kararın Yöneltilebileceği Kişiler (Şiddet Uygulayan) |
|---|---|
| Eş veya eski eş | Eş veya eski eş |
| Nişanlı veya eski nişanlı | Nişanlı veya eski nişanlı |
| Birlikte yaşanan veya önceden birlikte yaşanmış kişi | Birlikte yaşanan veya önceden birlikte yaşanmış kişi (flört, partner) |
| Kan hısımları (anne, baba, kardeş, çocuk vb.) | Kan veya kayın hısımları |
| Kayın hısımları (kaynana, kayınbaba vb.) | Evlat edinen veya evlatlık |
| Çocuklar (velileri aracılığıyla) | Şiddet olayına katılan üçüncü kişiler |
Önemli Gelişme (2024): 6284 sayılı Kanun’un uygulama alanı genişletilerek eski partner ve flört ilişkisi yaşanan kişiler de “birlikte yaşanmış kişi” kapsamında değerlendirilmekte; bu kişilere karşı da uzaklaştırma kararı alınabilmektedir. Evlilik bağı aranmamaktadır.
Uzaklaştırma kararı sürecinde İstanbul avukat ekibimizle iletişime geçin.
Uzaklaştırma Kararı Almak İçin Ne Yapmak Gerekiyor?
6284 sayılı Kanun mağdurun karar almak için birden fazla başvuru mercii arasından seçim yapabilmesini sağlamaktadır. Acil durumda doğrudan polisi aramak yeterlidir.
Acil tehlikede: 112’yi arayın
Anlık şiddet veya tehdit varsa önce 112 Acil’i arayın, gelen polis/jandarma geçici tedbir kararı alıp 24 saat içinde hakime sunar. Bu aşamada dahi uzaklaştırma süreci başlatılabilir
Polis veya jandarma karakoluna başvurun
Kolluğa başvurarak yaşananları anlatın; olay tutanağının tutulmasını, adli tıptan rapor alınmasını ve tedbir başvurusunun yapılmasını isteyin; kolluk doğrudan 6284 kapsamında işlem başlatabilir
Aile Mahkemesi’ne dilekçeyle başvurun
En kapsamlı ve doğrudan yol; yasal ikamet yeri veya şiddetin yaşandığı yer Aile Mahkemesi’ne yazılı dilekçeyle başvurmaktır; duruşma açılmadan kısa sürede karar verilebilir
Cumhuriyet Savcılığı’na başvurun
Savcılığa yapılan başvuru da Aile Mahkemesi’ne iletilir. Savcılık aynı zamanda cezai soruşturma açabilir. Eş zamanlı ilerletmek en etkili yöntemdir
ŞÖNİM’e (Şiddet Önleme ve İzleme Merkezi) danışın
ŞÖNİM, şiddet mağdurlarına psikososyal destek ve hukuki yönlendirme sağlayan resmi merkezdir. Dilekçe hazırlamak, kurumlarla iletişim ve güvenli barınma konularında ücretsiz destek alabilirsiniz
Gerekli Belgeler – Beyan Yeterli midir?
6284 sayılı Kanun, mağdurların belge temin etmekte yaşayabileceği güçlükleri göz önünde bulundurarak önemli bir kolaylık sağlamıştır.
Belge Zorunluluğu Yoktur: Kanun kapsamında uzaklaştırma kararı almak için herhangi bir belge veya delil sunma zorunluluğu kesin olarak aranmaz. Mağdurun beyanı esastır. Ancak destekleyici belgeler, kararın kapsamını güçlendirir ve ileride doğabilecek ihlal davalarında kritik önem taşır.
| Belge / Delil | Zorunlu mu? | Faydası |
|---|---|---|
| Mağdurun sözlü beyanı | Evet (tek başına yeterli) | Kararın esasidir; belge aranmaz |
| Adli tıp raporu (fiziksel şiddet izi) | Hayır | Kararın güçlenmesini sağlar; ihlal davalarında kritik |
| Mesaj/arama kayıtları | Hayır | Tehdidin belgesidir; kararı destekler |
| Fotoğraflar (yaralanma, hasar) | Hayır | Güçlü destekleyici delil |
| Tanık ifadeleri | Hayır | Komşu, akraba, iş arkadaşı beyanları destekleyici |
| Önceki şikayet veya dava kayıtları | Hayır | Süregelen şiddetin kanıtıdır |
| Polis/jandarma tutanakları | Hayır | Resmi kayıt niteliği taşır |
Karar Süreci – Duruşmasız ve İvedilikle
6284 sayılı Kanun’un en önemli özelliklerinden biri; kararın duruşma açılmadan, ivedilikle verilebilmesidir.
- Hakim veya yetkili merci; talebi duruşmasız olarak inceleyebilir ve hemen karar verebilir
- Aynı gün veya birkaç saat içinde karar verilmesi mümkündür
- Acil durumlarda hakim; talep olmaksızın re’sen tedbire hükmedebilir
- Kolluk (polis/jandarma) da geçici tedbir kararı alabilir; bu karar 24 saat içinde hakime sunulur; hakim 24 saat içinde onaylar veya kaldırır
- ŞÖNİM’e yapılan başvurular en kısa sürede ilgili mahkemeye iletilir
Gece veya Tatil: Acil durumlarda; hafta sonu veya gece de polis aracılığıyla geçici uzaklaştırma kararı alınabilir. Nöbetçi hakim bu kararları onaylamakla görevlidir. Mağdurun acil olmayan hallerde de mesai saatleri dışını beklememesi; 112’yi arayarak süreci başlatması önerilmektedir.
Uzaklaştırma Kararının Kapsamı – Ne Yasaklar?
Uzaklaştırma Kararının Kapsamı – Ne Yasaklar?
| Yasak / Kısıtlama | Açıklama |
|---|---|
| Konuta yaklaşmama | Mağdurun yaşadığı eve belirli bir mesafeden (genellikle 100-300 metre) fazla yaklaşamaz |
| Okul ve iş yerine yaklaşmama | Mağdurun veya çocukların bulunduğu okul ve iş yerine yaklaşamaz |
| Her türlü iletişim yasağı | Telefon, mesaj, e-posta, sosyal medya ve üçüncü kişiler aracılığıyla da iletişim kuramaz |
| Ortak konutu terk etme | Müşterek konutu terk ederek geri dönemez; karar varsa eşyaları da alınamayabilir |
| Silah teslimi | Sahip olunan silahları kolluğa teslim etmek zorundadır |
| Alkol/madde yasağı | Alkol veya uyuşturucu kullanamaz; bu mekânlara gidemez |
| Tedavi yükümlülüğü | Hakim; öfke kontrolü veya bağımlılık tedavisi programına katılmayı şart koşabilir |
Uzaklaştırma Kararının Süresi ve Uzatılması
6284 sayılı Kanun kapsamındaki tedbir kararları ilk aşamada belirli sürelerle verilir ve koşullar devam ettiği müddetçe uzatılabilir.
| Durum | Süre | Uzatma Koşulu |
|---|---|---|
| Geçici tedbir (kolluk tarafından) | 24 saat | Hakim onayıyla uzar |
| Hakim kararıyla ilk tedbir | En fazla 6 ay | Mağdurun talebi + koşulların devamı |
| Boşanma davası süresince | Dava sonuçlanana kadar | Davanın devam etmesi |
| Uzatma kararı | Her seferinde en fazla 6 ay | Mağdurun talebi ve tehlike devam ediyorsa |
Aile Hukuku ve Uzaklaştırma İlişkisi: Uzaklaştırma kararı, boşanma sürecinden bağımsız olarak alınabilmekle birlikte anlaşmalı boşanma davası veya çekişmeli boşanma süreciyle eş zamanlı yürütülmesi; mağdurun güvenliğini en kapsamlı biçimde sağlar. Boşanma davası açılmışsa tedbir; dava sonuçlanana kadar devam eder.
İhlali Durumunda Ne Olur? Zorlama Hapsi
Uzaklaştırma kararının ihlali hem anlık yaptırıma hem de birikimli sonuçlara yol açmaktadır.
Zorlama Hapsi Tablosu
| İhlal Sayısı | Yaptırım | Karar Mercii | Üst Sınır |
|---|---|---|---|
| İlk ihlal | 3 günden 10 güne kadar zorlama hapsi | Sulh Ceza Hakimliği (savcı talebiyle) | 10 gün |
| Tekrar ihlal | 15 günden 30 güne kadar zorlama hapsi | Sulh Ceza Hakimliği (savcı talebiyle) | 30 gün |
| Toplam zorlama hapsi sınırı | Tüm ihlaller toplamı | Aynı | 6 ay (aşılamaz) |
İhlal Durumunda Ne Yapmalı? Uzaklaştırma kararı ihlal edildiğinde mağdur derhal 112‘yi aramalı veya en yakın polis/jandarma noktasına ulaşmalıdır. Olay yerine gelen kolluk; ihlali tutanağa bağlar ve Cumhuriyet Savcısı’na iletir. Savcı, Sulh Ceza Hakimliği’nden zorlama hapsi kararı talep eder. Mağdur ayrıca şikayet dilekçesi ile savcılığa yazılı olarak da başvurabilir.
İhlalin Kapsamı – Hangi Davranışlar İhlal Sayılır?
- Kararda belirtilen mesafe sınırını geçerek mağdurun konut, okul veya iş yerine yaklaşmak
- Doğrudan telefon, mesaj veya e-posta atmak
- Üçüncü kişiler (akraba, arkadaş) aracılığıyla dolaylı iletişim kurmak
- Sosyal medya üzerinden iletişim kurmak veya hesap açmak
- Silahlarını teslim etmemek
- Alkol veya uyuşturucu kullanma yasağını ihlal ederek mağdurun çevresine gelmek
İtiraz Süreci – 14 Günlük Hak
Hakkında uzaklaştırma kararı verilen kişi, karara itiraz etme hakkına sahiptir. Ancak itiraz, kararın uygulanmasını durdurmaz.
| Konu | Açıklama |
|---|---|
| İtiraz süresi | Kararın tebliğ veya tefhiminden itibaren 2 hafta (14 gün) |
| İtiraz mercii | Kararı veren Aile Mahkemesi’ne dilekçe sunulur |
| İtirazın etkisi | Kararın uygulanmasını durdurmaz; tedbir devam eder |
| İnceleme yöntemi | Dosya üzerinden; duruşma açılmaksızın da incelenebilir |
| İtiraz haklı bulunursa | Karar değiştirilebilir veya kaldırılabilir |
| İtiraz reddedilirse | Tedbir kararı kesinleşir; istinaf yolu açık değildir (kesin karar) |
İtiraz Dilekçesinde Neler Yazılmalı?
- Kararın dayandığı vakıaların gerçeği yansıtmadığı somut olgularla gösterilmelidir
- Şiddet uygulandığına dair iddiaların asılsız olduğu kanıtlanmaya çalışılmalıdır
- Kararın orantısız olduğu (örn: çocuk görüşme hakkını engellediği) ileri sürülebilir
- Çocukların velayetiyle ilgili çakışan kararlar varsa bunlar da itiraz gerekçesine eklenebilir
Zorlama Hapsi Kararına İtiraz: Zorlama hapsi kararına karşı ise kararın tebliğinden itibaren 7 gün içinde Sulh Ceza Hakimliği’ne itiraz edilebilir. Bu itiraz da infazı durdurmaz; ancak hakim itirazı haklı bulursa kararı kaldırabilir.
Uzaklaştırma Kararı Başvuru Dilekçesi Örneği
[İL] AİLE MAHKEMESİ’NE
BAŞVURUCU (MAĞDUR): [Ad Soyad] – T.C. Kimlik No: […] – Adres: […]
VEKİLİ (varsa): Av. [Ad Soyad]
ALEYHİNE TEDBİR TALEP EDİLEN (ŞİDDET UYGULAYAN): [Ad Soyad] – Adres: […]
KONU: 6284 Sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun kapsamında tedbir kararı verilmesi talebinden ibarettir.
AÇIKLAMALAR:
1. Başvurucu olarak; aleyhine tedbir talep ettiğim [Ad Soyad] ile [eş / eski eş / partner / aile üyesi] olduğum bilinmektedir.
2. Aleyhine tedbir talep ettiğim kişi; [tarih / tarihler]’de [şiddetin türü: fiziksel/psikolojik/ekonomik/cinsel] şiddet uygulamış / şiddet tehdidinde bulunmuştur. Yaşananlar kısaca aşağıdaki gibidir:
[Olayın kronolojik ve somut anlatımı: tarihler, olay yerleri, tanıklar, yaşanan fiziksel ve psikolojik etkiler]
3. Bu şiddet eylemleri; bedensel ve psikolojik sağlığımı ciddi biçimde tehdit etmekte; hayatım ve güvenliğim bakımından tehlike oluşturmaktadır.
4. [Varsa destekleyici deliller: adli tıp raporu, mesaj kayıtları, polis tutanağı, fotoğraflar]
HUKUKİ DAYANAK: 6284 Sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun m.3, m.4 ve ilgili yönetmelik hükümleri.
TALEP EDİLEN TEDBİRLER:
- Tedbir talep edilen kişinin ortak konumuzdan uzaklaştırılmasına ve konutumuza geri dönmemesine,
- Tarafıma ve/veya çocuklarıma belirli bir mesafede yaklaşmamasına,
- Telefon, mesaj ve her türlü araçla doğrudan veya dolaylı iletişim kurmamasına,
- Varsa silahlarını kolluğa teslim etmesine,
- [Gerekirse] Alkol veya madde kullanmamasına
karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim.
[../../…..] / [Ad Soyad – İmza]
EKLER (varsa):
– Adli tıp raporu
– Mesaj/arama kayıtları
– Polis/jandarma tutanağı
– Fotoğraflar
Yargıtay Kararları
Özet Tablo
| Konu | Özet |
|---|---|
| Yasal dayanak | 6284 Sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun m.3, m.4, m.13 |
| Başvuru mercileri | Aile Mahkemesi, Cumhuriyet Savcılığı, polis/jandarma, mülki amir, ŞÖNİM |
| Belge zorunluluğu | Yok; mağdurun beyanı esastır |
| Karar süreci | Duruşmasız; ivedilikle; aynı gün kararlanabilir |
| Kapsam | Eş, eski eş, partner, eski partner, aile üyeleri; evlilik şart değil |
| İlk tedbir süresi | En fazla 6 ay; uzatılabilir |
| İhlal yaptırımı (ilk) | 3-10 gün zorlama hapsi (Sulh Ceza Hakimliği) |
| İhlal yaptırımı (tekrar) | 15-30 gün zorlama hapsi; toplam 6 ayı aşamaz |
| İtiraz süresi | Tebliğ/tefhimden 14 gün içinde; Aile Mahkemesi’ne |
| İtirazın etkisi | Kararın uygulanmasını durdurmaz |
| Zorlama hapsinin niteliği | Cezai mahkumiyet değil; adli sicile girmez |
| İhlal bildirimi | Hemen 112’yi arayın; savcılığa şikayet dilekçesi verin |
| Resmi kaynak | 6284 Sayılı Kanun – mevzuat.gov.tr |
Sıkça Sorulan Sorular
Zorlama hapsi kararına karşı; kararın tebliğinden itibaren 7 gün içinde Sulh Ceza Hakimliği’ne itiraz edilebilir. İtiraz kararın infazını durdurmaz. İtiraz dilekçesinde; ihlal iddiasının gerçeği yansıtmadığı somut olgularla gösterilmelidir. Haksız zorlama hapsi uygulandığına dair ciddi bir durum söz konusuysa avukat aracılığıyla süreç yürütülmesi önerilmektedir.
Aile Mahkemesi’ne, Cumhuriyet Savcılığı’na, polis veya jandarmaya ya da mülki amire (kaymakam/vali) başvurularak talepte bulunulur. Herhangi bir belge sunmak zorunlu değildir; mağdurun beyanı esastır. Acil tehlike varsa hemen 112 aranmalıdır; kolluk geçici tedbir kararı alarak 24 saat içinde hakime sunar. ŞÖNİM’e başvurularak da ücretsiz hukuki yönlendirme ve destek alınabilir.
Uzaklaştırma kararının ihlali; kararda belirlenen mesafe sınırının geçilmesiyle; telefon, mesaj veya e-postayla iletişim kurulmasıyla; üçüncü kişiler aracılığıyla dolaylı iletişim kurulmasıyla; alkol/madde yasağının çiğnenmesiyle; silah teslim yükümlülüğünün yerine getirilmemesiyle gerçekleşir. Her ihlal anında 112 aranmalı ve savcılığa şikayet yapılmalıdır.
6284 sayılı Kanun kapsamında; eş, eski eş, nişanlı, eski nişanlı, birlikte yaşanmış veya yaşanan kişi (flört ve eski partnerler dahil), kan ve kayın hısımları ile evlat edinen veya evlatlık gibi aile üyelerine karşı uzaklaştırma kararı alınabilir. Evlilik bağı aranmamaktadır; eski partner ve flört ilişkisi yaşanan kişiler de kapsam dahindedir.
İlk tedbir kararı en fazla 6 aydır. Mağdurun talebi ve koşulların devam etmesi halinde uzatılabilir; uzatma sayısında üst sınır yoktur. Boşanma davası açılmışsa dava sonuçlanana kadar tedbir devam edebilir. Tehlike koşulları ortadan kalkmadıkça mağdur her seferinde yeniden uzatma talebinde bulunabilir.
Evet. Kararın tebliğ veya tefhiminden itibaren 14 gün içinde kararı veren Aile Mahkemesi’ne itiraz dilekçesi sunulabilir. Ancak itiraz; kararın uygulanmasını durdurmaz; itiraz incelenene kadar tedbire uymak zorunludur. İtiraz reddedilirse karar kesinleşir.
İlk ihlalde 3 ila 10 gün; ihlalin tekrarında 15 ila 30 gün zorlama hapsi uygulanır. Zorlama hapsi; cezai mahkumiyet değildir ve adli sicile işlenmez. Tüm ihlaller için uygulanan zorlama hapsinin toplamı 6 ayı geçemez. Karar; Cumhuriyet Savcısı’nın talebi üzerine Sulh Ceza Hakimliği tarafından verilir.
Anlık tehlike varsa önce 112’yi arayın; fiziksel yaralanma varsa adli tıptan rapor alın; olay tutanağının tutulmasını isteyin. Tehlike anlık değilse; yaşanan olayları tarih ve ayrıntılarıyla kayıt altına alın; mesajları, fotoğrafları ve tanık bilgilerini saklayın. ŞÖNİM’e başvurarak destek alın. Belge sunmak zorunlu değildir; beyan yeterlidir ancak destekleyici deliller kararı güçlendirir.
Yazarlar Hakkında
Bu içerik, AEK Hukuk bünyesindeki avukatlar tarafından hazırlanmış ve mesleki uzmanlık çerçevesinde denetlenmiştir.
Av. Mehmet Salih Ayyıldız
İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2019). Ticaret, aile ve gayrimenkul hukuku uzmanı. AEK Hukuk kurucu ortağı.
Av. Turgut Ekrem
İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu (2019). Ceza hukuku ve AYM başvuruları uzmanı. AEK Hukuk kurucu ortağı.
Uzaklaştırma Kararı Sürecinizde Yanınızdayız
Uzaklaştırma kararı başvurusu, ihlal bildirimi ve itiraz sürecinde deneyimli İstanbul avukat ekibimizle iletişime geçin.