Yetkisiz Kişinin Şirket Adına İmzaladığı Sözleşme Geçerli midir?
Yetkisiz kişinin şirket adına imzaladığı sözleşme kendiliğinden geçersiz değildir. Sözleşme askıda hükümsüzdür. Şirket icazet verirse sözleşme baştan itibaren şirketi bağlar (TBK m.46). İcazet açık veya zımni olabilir. Faturanın kaydedilmesi, ödeme yapılması veya malın kullanılması zımni icazet sayılır. Şirket icazet vermezse sözleşme şirket için hükümsüz kalır ve yetkisiz imza atan kişi karşı tarafın zararını öder (TBK m.47). Şirket kendi davranışıyla yetki görüntüsü yaratmışsa iyiniyetli karşı taraf korunur. Çalışanların işletmenin olağan işlerine ilişkin imzaları şirketi bağlar. Bono ve çekte yetkisiz imza atan şahsen sorumludur (TTK m.678).
İçindekiler
- Temsil Yetkisi Nedir? Şirket Adına Kim İmza Atabilir?
- Kanun Metni: TBK m.40-48 Temsil ve Yetkisiz Temsil
- Yetkisiz Kişinin Şirket Adına İmzaladığı Sözleşme Askıda Hükümsüzdür
- Görünüşte Temsil: Şirket Yetki Görüntüsü Yaratmışsa
- Çalışanın Şirket Adına İmzaladığı Sözleşme ve Belgeler
- Kaşe, İmza Sirküleri ve Çift İmza Kuralı
- Bono ve Çekte Yetkisiz İmza
- Şekle Bağlı Sözleşmelerde Yetkisiz Temsil
- Karşı Taraf ve Şirket Ne Yapmalı?
- Ceza Boyutu: Yetkisiz İmza Suç mudur?
- Zamanaşımı, Görevli Mahkeme ve İspat
- Yetkisiz Temsile İlişkin Yargıtay Kararları
- Özet Tablo: Yetkisiz Kişinin Şirket Adına İmzaladığı Sözleşme
- Sıkça Sorulan Sorular
Temsil Yetkisi Nedir? Şirket Adına Kim İmza Atabilir?
Şirket tüzel kişidir. İradesini organları ve temsilcileri aracılığıyla açıklar. Bir sözleşmenin şirketi bağlaması için imzayı atan kişinin temsil yetkisine sahip olması gerekir. Yetkinin kaynağı dört farklı yerden gelebilir.
| Yetki Kaynağı | Kim? | Kapsam | Dayanak |
|---|---|---|---|
| Organ temsili | Anonim şirkette yönetim kurulu, limited şirkette müdürler | Şirketin amacına ve işletme konusuna giren her iş | TTK m.370-371, m.629 |
| Ticari temsilci (mümessil) | İşletme sahibince atanan geniş yetkili kişi | Olağan ve olağanüstü tüm işler, kambiyo taahhüdü | TBK m.547-550 |
| Ticari vekil | Belirli iş veya işlerle görevlendirilen kişi | Yalnızca işletmenin olağan işleri | TBK m.551 |
| Pazarlamacı | Sahada sipariş toplayan çalışan | Yazılı yetki yoksa tahsilat ve sözleşme değişikliği yapamaz | TBK m.448 vd. |
| Vekaletname | Özel yetki verilen herhangi bir kişi | Vekaletnamenin kapsamı | TBK m.502 vd. |
| Sınırlı yetkili ticari vekil | İç yönergeyle belirlenen kişiler | Yönergede yazılı işler, tescil zorunlu | TTK m.371/7 |
- Yetkisiz imza şirketi bağlar mı? İcazet verilmedikçe hayır. Askıda hükümsüzdür.
- Şirket sonradan onay verirse? Sözleşme baştan itibaren geçerli olur.
- İcazet verilmezse? İmzayı atan kişi karşı tarafın zararını öder.
- Kaşe olmadan imza geçerli mi? Kaşe geçerlilik şartı değildir. Ancak kambiyo senetlerinde kaşesiz imza şahsi sorumluluk doğurur.
Kanun Metni: TBK m.40-48 Temsil ve Yetkisiz Temsil
6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu
Madde 40/1 – Doğrudan temsil
Yetkili bir temsilci tarafından bir başkası adına ve hesabına yapılan hukuki işlemin sonuçları, doğrudan doğruya temsil olunana ait olur.
Madde 43/1 – Yetkinin sona ermesinin bildirilmemesi
Temsil olunan, temsil yetkisinin sona erdiğini üçüncü kişilere bildirmemişse, bu yetkinin sona ermesini iyiniyetli üçüncü kişilere karşı ileri süremez.
Madde 46/1 – Onama (icazet)
Bir kimse yetkisi olmadığı halde temsilci olarak bir hukuki işlem yaparsa, bu işlem ancak onadığı takdirde temsil olunanı bağlar.
Madde 46/2
Yetkisiz temsilciyle işlem yapan diğer taraf, temsil olunandan uygun bir süre içinde bu hukuki işlemi onayıp onamayacağını bildirmesini isteyebilir. Bu süre içinde işlemin onanmaması durumunda, diğer taraf bu işlemle bağlı olmaktan kurtulur.
Madde 47/1 – Onamama halinde zarar
Temsil olunan açık veya örtülü olarak hukuki işlemi onamazsa, bu işlemin geçersiz olmasından doğan zararın giderilmesi, yetkisiz temsilciden istenebilir. Ancak yetkisiz temsilci, işlemin yapıldığı sırada karşı tarafın, kendisinin yetkisiz olduğunu bildiğini veya bilmesi gerektiğini ispat ederse, kendisinden zararın giderilmesi istenemez.
Madde 47/2
Yetkisiz temsilcinin kusurlu olduğu durumlarda hakim, hakkaniyet gerektiriyorsa, yetkisiz temsilciyi daha fazla zararın giderilmesiyle de yükümlü tutabilir.
Madde 48
Sebepsiz zenginleşmeden doğan haklar saklıdır.
6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu
Madde 371/3
Temsil yetkisinin sınırlandırılması, iyiniyet sahibi üçüncü kişilere karşı hüküm ifade etmez. Ancak temsil yetkisinin sadece merkezin veya bir şubenin işlerine özgülendiğine veya birlikte kullanılmasına ilişkin tescil ve ilan edilen sınırlamalar geçerlidir.
Madde 36/3-4
Üçüncü kişilerin, tescil ve ilan edilmesi gereken hususları bildikleri iddiasında bulunamayacakları gibi, tescil edilmemiş hususların bilindiği de ileri sürülemez. Tescil edilmemiş bir hususu bilen üçüncü kişiye karşı bu husus ileri sürülebilir.
Madde 678 – Yetkisiz imza
Temsile yetkili olmadığı halde bir kişinin temsilcisi sıfatıyla bir poliçeye imzasını koyan kişi, o poliçeden dolayı bizzat sorumludur. Bu kişi poliçeyi ödediği takdirde, temsil olunduğu iddia edilen kişinin haiz olabileceği haklara sahip olur. Yetkisini aşan temsilci için de aynı hüküm uygulanır.
Yetkisiz Kişinin Şirket Adına İmzaladığı Sözleşme Askıda Hükümsüzdür
Yetkisiz kişinin şirket adına imzaladığı sözleşme için hukuk ne baştan geçersizlik ne de geçerlilik öngörür. Hukuk bu sözleşmeyi ne baştan geçersiz sayar ne de geçerli kabul eder. Sözleşme askıdadır. Akıbeti şirketin kararına bağlıdır. Karşı taraf bu belirsizlikte bekletilemez. Şirkete uygun süre vererek icazet isteyebilir. Süre içinde cevap gelmezse sözleşmeden kurtulur.
| Aşama | Şirket İcazet Verirse | Şirket İcazet Vermezse |
|---|---|---|
| Sözleşmenin akıbeti | Baştan itibaren geçerli, şirket taraf olur | Şirket için kesin hükümsüz |
| Karşı tarafın hakkı | İfa ve sözleşmeden doğan tüm haklar | Yetkisiz temsilciden güven zararı (TBK m.47) |
| Yetkisiz imzacının durumu | Şirkete karşı iç ilişkide sorumlu olabilir | Karşı tarafa karşı şahsen sorumlu |
| Verilen edimler | Sözleşme gereği sayılır | Sebepsiz zenginleşme ile iade (TBK m.48) |
| Şekil | İcazet şekle bağlı değildir | Açık ret ihtarı önerilir |
Zımni İcazet Sayılan Davranışlar
- Faturanın ticari deftere kaydedilmesi ve 8 gün içinde itiraz edilmemesi.
- Sözleşme bedelinin kısmen veya tamamen ödenmesi ya da ödemenin kabul edilmesi.
- Malın teslim alınıp kullanılması veya satılması.
- Aynı tarihli bağlantılı sözleşmelerin yetkili imzayla yapılması.
- Sonraki yazışmalarda sözleşmeye dayanılması.
- Uzun süre sessiz kalıp sözleşmeden yararlanılması. Yargıtay bunu çelişkili davranış yasağıyla açıklar.
Şirket için uyarı: Yetkisiz imzayı öğrenen şirket susarsa icazet vermiş sayılabilir. İcazet verilmeyecekse derhal noter veya KEP ile açık ret bildirimi yapılmalı ve hiçbir edim kabul edilmemelidir.
Görünüşte Temsil: Şirket Yetki Görüntüsü Yaratmışsa
Yetkisiz kişinin şirket adına imzaladığı sözleşme bazen şirketi yine bağlar. Şirket, kişinin yetkili olduğu izlenimini kendi davranışıyla yaratmışsa iyiniyetli karşı taraf korunur. Bu halde şirket yetkisizliği ileri süremez. Dayanak güven ilkesi ve dürüstlük kuralıdır.
| Yetki Görüntüsü Yaratan Durum | Sonuç |
|---|---|
| Şirket kaşesinin ve antetli kağıdının kişiye teslim edilmesi | Şirket bağlı sayılabilir |
| Kişinin “genel müdür” unvanıyla kartvizit ve e-posta imzası kullanması | Şirket bağlı sayılabilir |
| Önceki benzer işlemlerin şirketçe kabul edilmesi | Şirket bağlı sayılır |
| Yetkisi sona eren müdürün sicilden silinmemesi | Tescil edilmeyen sona erme iyiniyetli üçüncü kişiye karşı ileri sürülemez (TTK m.36) |
| Şirket adına makbuz düzenlemesine göz yumulması | Şirket bağlı sayılır |
| Karşı tarafın yetki belgesi istememesi ve işlemin olağan dışı olması | Karşı tarafın iyiniyeti zayıflar, koruma azalır |
Çalışanın Şirket Adına İmzaladığı Sözleşme ve Belgeler
Her çalışan temsilci değildir. Ancak işletmenin olağan işleri için çalışanlara örtülü yetki tanındığı kabul edilir. Sınır, işlemin olağan olup olmamasıdır.
| Belge veya İşlem | İmzalayan | Şirketi Bağlar mı? |
|---|---|---|
| Teslim tutanağı, irsaliye | Depo sorumlusu, şantiye şefi | Evet, ifaya ilişkin olağan iş |
| Sipariş formu, günlük tedarik | Satın alma uzmanı | Evet, olağan iş kapsamında |
| Perakende satış ve tahsilat | Mağaza çalışanı | Evet |
| Ek iş tutanağı (inşaat) | Şantiye şefi | Yargıtay iş sahibinin şantiyedeki temsilcisi sayar |
| Taşınmaz kiralama | Genel müdür yardımcısı, vekaletname yok | Hayır, olağan iş değildir |
| Kredi, kefalet, bono düzenleme | Ticari vekil, açık yetki yok | Hayır (TBK m.551/2) |
| Uzun süreli hizmet sözleşmesi | Birim müdürü | Yetki belgesi yoksa bağlamaz |
| Çalışanın kendi adına imzaladığı sözleşme | Çalışan | Çalışanı şahsen bağlar |
Müdürün tescilli yetkisini aşması ayrı bir konudur ve şirket müdürü yetkisini aşarsa yazısında ayrıntılı anlatılmıştır. Çalışanın verdiği zarar için ticari sırları rakibe veren çalışan yazımızdaki sadakat borcu ilkeleri geçerlidir.
Şirketiniz adına yetkisiz imza mı atıldı? Ret ihtarı ve menfi tespit için süre işliyor. İstanbul Şirketler Hukuku Avukatı ile hemen görüşün.
Kaşe, İmza Sirküleri ve Çift İmza Kuralı
Kaşe Geçerlilik Şartı mıdır?
Hayır. Kaşe kanuni unsur değildir. Kaşesiz sözleşmenin şirket adına yapıldığı diğer delillerle ispatlanabilir. Ancak kambiyo senetlerinde durum farklıdır. Kaşe üzerine atılan imza şirket adına sayılır. Kaşe dışına atılan ikinci imza aval kabul edilir ve imza sahibini şahsen sorumlu kılar.
İmza Sirküleri ve İmza Beyannamesi
İmza sirküleri tescilli yetkinin noter belgesidir. Geçerlilik şartı değil, kontrol aracıdır. 2021 değişikliğiyle imza beyannamesi ticaret sicili müdürlüğünde düzenlenmekte ve MERSİS üzerinden sorgulanabilmektedir. Sirkülerdeki parasal sınırlar üçüncü kişiyi bağlamaz.
Çift İmza Kuralı
Şirket sözleşmesinde birlikte temsil öngörülmüş ve tescil edilmişse tek imza yetkisiz temsildir. Üçüncü kişi tescilli sınırlamayı bilmek zorundadır. Ancak şirket tek imzalı sözleşmeyi uygulamış ve alacakları kabul etmişse sonradan çift imza eksikliğini ileri süremez.
Bono ve Çekte Yetkisiz İmza
| Durum | Sonuç | Dayanak |
|---|---|---|
| Yetkisiz kişi şirket adına bono imzalar | İmzalayan şahsen sorumlu, şirket sorumlu değil | TTK m.678 |
| Yetkisini aşan temsilci | Aynı kural, şahsen sorumlu | TTK m.678/son |
| Ticari mümessil bono imzalar | Şirket bağlı, mümessil kambiyo taahhüdüne yetkilidir | TBK m.548 |
| Ticari vekil açık yetki olmadan bono imzalar | Şirket bağlı değil | TBK m.551/2 |
| Kaşe dışına ikinci imza | Aval, imzacı şahsen sorumlu | Yargıtay HGK |
| Azledilen vekilin azilden önce düzenlediği bono | Şirket sorumlu | Yetki azil anına kadar geçerli |
| Hamil yetkisizliği biliyorsa | Şirkete karşı ileri sürülebilir | TTK m.679 |
Kambiyo takibinde yetkiye itiraz icra mahkemesinde imzaya ve borca itiraz yoluyla yapılır. Dilekçe için icra takibine itiraz dilekçesi örneği yazımıza bakın.
Şekle Bağlı Sözleşmelerde Yetkisiz Temsil
| Sözleşme | Şekil | Yetkisiz Temsilde Durum |
|---|---|---|
| Taşınmaz satış vaadi | Noter düzenleme | İcazet mümkün, temsil yetkisinin de resmi şekilde verilmesi tartışmalı |
| Kefalet | Yazılı, tutar ve tarih el yazısı, eş rızası | Şekil kefile özgüdür, yetkisiz kefalette icazet tartışmalı |
| Kira | Şekil yok | İcazet serbest |
| Hisse devri (limited) | Noter onaylı yazılı | Genel kurul onayı ve tescil aranır |
| E-posta ile kurulan sözleşme | Adi yazılı şekil sayılmaz | Zımni icazetin delili olur |
| Güvenli e-imza | Elle imzayla eşdeğer | Yetki sorunu aynı kurallara tabi |
Karşı Taraf ve Şirket Ne Yapmalı?
Sözleşme Yapan Karşı Taraf İçin
İmza öncesi yetkiyi kontrol edin
Ticaret sicili gazetesi ve MERSİS üzerinden temsil yetkisi, imza şekli ve sınırlamalar sorgulanır.
Belge isteyin
İmza sirküleri veya imza beyannamesi, vekaletname aslı ve özel yetki kontrol edilir.
Sözleşmeye yetki beyanı ekleyin
İmzacının yetkili olduğunu beyan ve taahhüt ettiği madde konulur.
Yetkisizlik öğrenilince ihtar gönderin
Şirkete noter veya KEP ile uygun süre vererek icazet isteyin (TBK m.46/2).
İcazet gelmezse tazminat isteyin
Yetkisiz temsilciden güven zararını, kusur varsa daha fazlasını talep edin (TBK m.47).
Şirket edimden yararlandıysa
Sebepsiz zenginleşme davası açın (TBK m.48, m.77).
Adına Yetkisiz İmza Atılan Şirket İçin
- İcazet verip vermeyeceğinize hızla karar verin. Susmak ve edim kabul etmek icazet sayılabilir.
- İcazet vermeyecekseniz açık ret ihtarı gönderin.
- Menfi tespit davası açarak borçlu olmadığınızı tespit ettirin.
- Kambiyo takibinde imzaya ve yetkiye itiraz edin.
- Zarar doğduysa yetkisiz imza atan çalışana rücu edin.
- Yetki matrisini ve iç yönergeyi güncelleyin, yetkisi biten kişileri derhal sicilden sildirin.
Tescil işlemleri Ticaret Bakanlığı MERSİS üzerinden yürütülür. Yöneticinin şahsi sorumluluğu için şirket yöneticileri borçlardan şahsen sorumlu mudur yazımıza bakın.
Ceza Boyutu: Yetkisiz İmza Suç mudur?
| Fiil | Suç | Not |
|---|---|---|
| Kendi imzasıyla “şirket adına” yetkisiz imza | Kural olarak suç değil | Hukuki sorumluluk doğar |
| Başkasının imzasını taklit | Özel belgede sahtecilik (TCK m.207) | Resmi belgede m.204 |
| Aldatma kastıyla yetkili gibi davranma | Nitelikli dolandırıcılık (TCK m.158/1-h) | Tacir sıfatı ağırlaştırıcı |
| Emanet kaşe ve yetkinin kötüye kullanılması | Hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma (TCK m.155/2) | Şikayete bağlı değil |
Ceza boyutu için dolandırıcılık suçu yazımıza bakabilirsiniz.
Zamanaşımı, Görevli Mahkeme ve İspat
| Konu | Kural |
|---|---|
| Sözleşme alacağı zamanaşımı | 10 yıl (TBK m.146) |
| TBK m.47 tazminatı | Hakim görüş 10 yıl, haksız fiil görüşünde 2 ve 10 yıl |
| Kambiyo zamanaşımı | Bonoda 3 yıl, çekte 3 yıl (TTK m.749, m.814) |
| Görevli mahkeme | İki taraf tacirse asliye ticaret, aksi halde asliye hukuk, tüketici işleminde tüketici mahkemesi |
| Arabuluculuk | Ticari para alacaklarında dava şartı |
| İspat yükü | Temsil yetkisini ve icazeti iddia eden ispat eder. İyiniyet karinedir, aksini şirket ispat eder |
Yetkisiz Temsile İlişkin Yargıtay Kararları
Özet Tablo: Yetkisiz Kişinin Şirket Adına İmzaladığı Sözleşme
| Soru | Kısa Cevap |
|---|---|
| Geçerli mi? | Askıda hükümsüz, icazetle geçerli |
| İcazet nasıl verilir? | Açık veya zımni, şekle bağlı değil |
| İcazet verilmezse | Yetkisiz imzacı zararı öder |
| Yetki görüntüsü varsa | İyiniyetli karşı taraf korunur |
| Çalışan imzası | Olağan işlerde şirketi bağlar |
| Kaşe | Geçerlilik şartı değil |
| Çift imza | Tescilliyse tek imza yetkisizdir |
| Bono ve çek | Yetkisiz imzacı şahsen sorumlu |
| Karşı tarafın yolu | İcazet ihtarı, tazminat, sebepsiz zenginleşme |
| Şirketin yolu | Ret ihtarı, menfi tespit, rücu |
Sıkça Sorulan Sorular
İcazet verilmedikçe bağlamaz. Sözleşme askıda hükümsüzdür. Şirket yetki görüntüsü yaratmışsa veya işlem çalışanın olağan işi kapsamındaysa bağlı sayılabilir.
Sözleşme baştan itibaren geçerli olur. Onay açık veya zımni olabilir. Ödeme, fatura kaydı ve malın kullanılması zımni onay sayılır.
Şirket için kesin hükümsüz hale gelir. Karşı taraf, yetkisiz imza atan kişiden güven zararını ister. Şirket edimden yararlandıysa sebepsiz zenginleşme ile iade istenir.
Evet. Karşı taraf yetkisizliği bilmiyorsa sözleşmenin hükümsüz kalmasından doğan zararı öder. Kusurluysa hakkaniyet gereği daha fazla zarardan da sorumlu tutulabilir.
Çift imza kuralı tescil ve ilan edilmişse tek imza yetkisiz temsildir. Ancak şirket sözleşmeyi uygulamışsa sonradan çift imza eksikliğini ileri süremez.
Kaşe geçerlilik şartı değildir. Sözleşmenin şirket adına yapıldığı başka delillerle ispatlanabilir. Bono ve çekte kaşe dışına atılan imza şahsi sorumluluk doğurur.
Yapılabilir. Sirküler ispat ve kontrol aracıdır. Ancak yetki kontrolü yapmayan tarafın iyiniyeti tartışmaya açılır.
İşletmenin olağan işleri kapsamındaysa geçerlidir. Teslim tutanağı, sipariş ve perakende satış buna girer. Kira, kredi ve kefalet gibi olağan dışı işlemler için açık yetki gerekir.
İmzayı atan kişiyi şahsen bağlar. Şirket sorumlu olmaz. Ödeyen kişi şirketin haklarına halef olur (TTK m.678).
Yetkisiz temsilde kişi kendi imzasını şirket adına atar, suç oluşmaz. Sahtecilikte başkasının imzası taklit edilir ve TCK m.207 uygulanır.
Ticaret sicili gazetesi ve MERSİS sorgusu ile temsil yetkisi ve imza şekli kontrol edilir. İmza sirküleri veya beyannamesi ile vekaletname istenir.
Kanuni süre yoktur. Karşı taraf şirkete uygun süre vererek onay isteyebilir. Süre içinde onay gelmezse sözleşmeyle bağlı olmaktan kurtulur.
Yetkisiz temsilciye karşı tazminat davası açılır. Güven zararı kural, kusur varsa müspet zarar istisnadır. Davada temsil yetkisinin yokluğu ve zarar ispatlanır.
Sona erme ticaret siciline tescil ve ilan edilmemişse iyiniyetli üçüncü kişiye karşı ileri sürülemez. Şirket bağlı kalır.
Yetkisiz İmza ile Kurulan Sözleşmede Haklarınızı Koruyun
İcazet ihtarı, menfi tespit davası, yetkisiz temsilciye tazminat davası ve kambiyo takibine itiraz için İstanbul Şirketler Hukuku Avukatı ekibimizle görüşün. Diğer hukuki konularda İstanbul avukat kadromuz da hizmetinizdedir.

