Şirketler Hukuku
Şirket Yönetiminde Kilitlenme Olursa Ne Yapılabilir?

Şirket yönetiminde kilitlenme, ortaklar veya yöneticiler arasındaki oy eşitliği ya da nisap sorunu nedeniyle şirketin karar alamaz hale gelmesidir. Çözüm üç katmanlıdır. Önce pay sahipleri sözleşmesindeki shoot-out, opsiyon ve tahkim hükümleri işletilir. Ardından kanuni yollar devreye girer. Genel kurul mahkeme izniyle toplanır, kayyım atanır veya müdürün yetkisi sınırlandırılır. Son çare haklı sebeple fesih davasıdır. Mahkeme fesih yerine bir ortağın payının gerçek değerle ödenerek çıkarılmasına da karar verebilir.

Son güncelleme: 22 Ekim 2026Yazar: Av. Mehmet Salih AyyıldızKategori: Şirketler Hukuku

Şirket Yönetiminde Kilitlenme Nedir?

Kilitlenme, uygulamada “deadlock” olarak da bilinir. Şirketin organları toplanamaz veya karar alamaz. Bilanço onaylanamaz, müdür değiştirilemez, kredi sözleşmesi imzalanamaz. Şirket yaşar ama yönetilemez.

Kilitlenme Türü Nerede Görülür? Tipik Sebep
Genel kurul kilitlenmesi Yüzde 50 – yüzde 50 ortaklıklar, iki eşit grup Oy eşitliği, nisap boykotu, çağrı yapılmaması
Yönetim kurulu kilitlenmesi Eşit üye sayılı kurullar, iki grubun eşit temsili Oy eşitliği, toplantıya katılmama
Müdürler kurulu kilitlenmesi İki müdürlü limited şirketler Çift imza şartı, karşılıklı veto
Yapısal kilitlenme Esas sözleşmede veto ve ağırlaştırılmış nisap Azlığın veto hakkını sürekli kullanması
  • En hızlı çözüm nedir? Sözleşmede kilitlenme hükmü varsa onu işletmek.
  • Sözleşmede hüküm yoksa? Kanuni yollar ve son çare fesih davası.
  • Mahkeme şirketi mutlaka fesheder mi? Hayır. Önce şirketi yaşatacak çözümleri değerlendirir.
  • Arabuluculuk zorunlu mu? Fesih ve çıkarma davalarında tartışmalıdır. Tazminat ve pay bedeli taleplerinde zorunludur.

Kanuni Çerçeve: Kilitlenmeyle İlgili TTK Hükümleri

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu

Kilitlenme Hallerinde Uygulanan Hükümler (Özet)

Madde 390/3 – Yönetim kurulunda oy eşitliği

Oylar eşit olduğu takdirde konu gelecek toplantıya bırakılır. İkinci toplantıda da eşitlik olursa söz konusu öneri reddedilmiş sayılır.

Madde 410/2 – Mahkeme izniyle çağrı

Yönetim kurulu devamlı olarak toplanamıyorsa veya nisap oluşmuyorsa tek pay sahibi mahkeme izniyle genel kurulu çağırabilir.

Madde 412 – Çağrı kayyımı

Azlığın çağrı talebi karşılanmazsa mahkeme, gündemi düzenlemek ve çağrıyı yapmak üzere kayyım atar.

Madde 530 – Organ eksikliği

Zorunlu organlardan biri yoksa veya genel kurul toplanamıyorsa mahkeme şirkete süre verir. Durum düzeltilmezse şirketin feshine karar verir. Dava süresince mahkeme gerekli önlemleri alabilir.

Madde 531 – Haklı sebeple fesih

Sermayenin en az onda birini temsil eden pay sahipleri haklı sebeple şirketin feshini isteyebilir. Mahkeme fesih yerine başka bir çözüme karar verebilir. Davacıların paylarının gerçek değeri ödenerek şirketten çıkarılmaları bu çözümlerden biridir.

Madde 624/3 – Limited şirkette müdürler kurulu

Birden fazla müdür varsa biri başkandır. Oyların eşitliği halinde başkanın oyu üstün sayılır. Şirket sözleşmesi farklı düzenleme yapabilir.

Madde 636/3 – Limited şirkette haklı sebeple fesih

Her ortak haklı sebeplerin varlığında şirketin feshini isteyebilir. Mahkeme fesih yerine davacı ortağa payının gerçek değerinin ödenip çıkarılmasına veya başka bir çözüme hükmedebilir.

Birinci Katman: Sözleşmesel Kilitlenme Çözümleri

En etkili çözüm kuruluşta yazılır. Pay sahipleri sözleşmesine konan kilitlenme hükümleri mahkemeye gitmeden sonuç verir.

Mekanizma Nasıl İşler? Avantaj Risk
Shoot-out (Teksas düellosu) Bir taraf fiyat teklif eder. Karşı taraf o fiyattan ya satar ya satın alır Adil fiyat, hızlı sonuç Nakit gücü zayıf taraf dezavantajlı
Rus ruleti Teklif veren tarafın fiyatı tek yönlüdür. Karşı taraf ya alır ya satar Basit ve hızlı Blöf riski yüksek
Kapalı zarf ihalesi Her iki taraf gizli teklif verir. Yüksek teklif veren alır Piyasa fiyatına yakın sonuç Değerleme uyuşmazlığı
Put ve call opsiyonu Belirli olayda tarafa satma veya satın alma hakkı tanınır Önceden belirlenmiş formül Formül güncelliğini yitirebilir
Drag-along ve tag-along Çoğunluk satarken azlığı sürükler veya azlık satışa katılır Çıkış kolaylığı Üçüncü kişi alıcı gerektirir
Üçüncü kişi hakemi Bağımsız uzman veya hakem kararı bağlayıcıdır Tarafsız çözüm Uzman ücreti ve süre
Tahkim ve arabuluculuk şartı Uyuşmazlık mahkeme yerine tahkimde çözülür Gizlilik ve hız Tahkim maliyeti

Esas sözleşmeye konabilecek önlemler: Pay gruplarının yönetim kurulunda temsili (m.360). Oyda imtiyaz (m.479). Ağırlaştırılmış nisaplar ve çift imza kuralları. Bu hükümler kilitlenmeyi önleyebilir. Yanlış kurgulanırsa kilitlenmenin kendisi olur.

Yüzde 50 Ortaklıkta Kilitlenme Çözüm Yolları

Yüzde 50 Ortaklıkta Kilitlenme Çözüm Yolları

İkinci Katman: Organ İçi ve Kanuni Çözümler

Yönetim Kurulunda Oy Eşitliği

Anonim şirkette başkanın üstün oyu yoktur. Oy eşitliğinde konu bir sonraki toplantıya kalır. Orada da eşitlik olursa öneri reddedilmiş sayılır. Limited şirkette ise müdürler kurulu başkanının oyu üstündür. Sözleşme aksini öngörebilir.

Genel Kurulun Mahkeme Yoluyla Toplanması

Yönetim kurulu toplanamıyorsa tek pay sahibi mahkeme izniyle genel kurulu çağırır. Azlık, noter ihtarı ve mahkeme kararıyla çağrı kayyımı atanmasını sağlar. Ayrıntılar genel kurul toplanmasını engelleyen ortak yazımızdadır.

Yöneticinin Değiştirilmesi

Şirket Türü Yol Dayanak
Anonim Genel kurul yönetim kurulu üyesini her zaman görevden alabilir TTK m.364
Limited Genel kurul müdürü her zaman azledebilir TTK m.630/1
Limited, çoğunluk yoksa Her ortak haklı sebeple yetkinin kaldırılmasını veya sınırlandırılmasını mahkemeden ister TTK m.630/2

Müdürün görevden alınması için şirket müdürü nasıl görevden alınır yazımıza bakın.

Kayyım ve İhtiyati Tedbir

Araç Ne Sağlar? Dayanak
Çağrı kayyımı Yalnızca genel kurulu toplantıya çağırır TTK m.412
Yönetim kayyımı Organsız kalan şirketi geçici olarak yönetir TMK m.427, TTK m.530
İhtiyati tedbir Banka hesabı, taşınmaz ve pay devri üzerinde koruma HMK m.389
Yetkinin sınırlandırılması Çift imza, parasal sınır gibi geçici kısıtlar TTK m.630/2 ve HMK m.389

Yüzde 50 – yüzde 50 ortaklıkta mı sıkıştınız? Çıkış seçeneklerinizi İstanbul Şirketler Hukuku Avukatı ile değerlendirin.

Çıkış Seçeneklerimi Gör

Üçüncü Katman: Fesih, Çıkma ve Çıkarma Davaları

Yol Şirket Türü Kim Açar? Mahkemenin Seçenekleri
Organ eksikliği davası Anonim ve limited Pay sahibi, alacaklı, Bakanlık Süre verme, kayyım, fesih
Haklı sebeple fesih Anonim Sermayenin yüzde 10’u Fesih, pay bedelinin ödenmesiyle çıkarma, başka çözüm
Haklı sebeple fesih Limited Her ortak Fesih, davacının payının ödenerek çıkarılması, başka çözüm
Haklı sebeple çıkma Limited Her ortak Çıkmaya izin ve ayrılma akçesi
Haklı sebeple çıkarma Limited Şirket Ortağın çıkarılması ve ayrılma akçesi
Bölünme Tümü Genel kurul kararı Şirketin iki ayrı şirkete ayrılması

Çıkma ve çıkarma süreçleri için ortaklıktan çıkma ve limited şirket ortağının çıkarılması yazılarımıza bakın. Ayrılma akçesi payın gerçek değeri üzerinden hesaplanır.

Fesih son çaredir: Yargıtay, mahkemenin önce şirketi yaşatacak çözümleri araştırmasını ister. Fesih istemiyle açılan dava çoğunlukla bir ortağın payının ödenerek ayrılmasıyla sonuçlanır.

İki Ortaklı Limited Şirketlerde 2026 Gelişmesi

Yüzde 50 – yüzde 50 limited şirketlerde çıkarma davası için genel kurul kararı gerekiyordu. Eşit oylarla bu karar alınamıyordu. Anayasa Mahkemesi 25.12.2025 tarihli kararıyla bu şartı iki ortaklı şirketler yönünden iptal etti. Karar 17.03.2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlandı. Artık iki ortaklı limited şirkette haklı sebeple çıkarma davası genel kurul kararı aranmadan açılabilir.

Senaryo Önce Şimdi
Yüzde 50 ortak diğerini çıkarmak istiyor Genel kurul kararı alınamadığı için dava yolu kapalıydı Dava yolu açık
Üç ve daha fazla ortaklı şirket Genel kurul kararı şart Değişmedi
Sözleşmedeki sebeple genel kurul kararıyla çıkarma Nitelikli nisap aranır Değişmedi

Kilitlenmede Adım Adım Yol Haritası

1

Sözleşmeleri inceleyin

Esas sözleşme ve pay sahipleri sözleşmesinde kilitlenme, opsiyon ve tahkim hükmü var mı?

2

Delilleri toplayın

Çağrılar, tutanaklar, yazışmalar ve kilitlenmenin şirkete verdiği zararı gösteren belgeler.

3

Müzakere ve arabuluculuk deneyin

Pay alım satımı, bölünme veya ortak çıkışı için yazılı teklif sunun.

4

Acil koruma isteyin

Şirket varlığı tehlikedeyse ihtiyati tedbir ve kayyım talep edin.

5

Organ yollarını kullanın

Mahkeme izniyle genel kurul, çağrı kayyımı, yöneticinin azli.

6

Dava açın

Çıkma, çıkarma veya fesih davasını hedefe göre seçin. Alternatif çözüm talebini dilekçeye yazın.

Kilitlenmeyi Kuruluşta Önlemek

  • Yüzde 50 – yüzde 50 yapıdan kaçının. Mümkünse yüzde 51 – yüzde 49 kurgulayın.
  • Yönetim kurulunu tek sayılı üyeyle oluşturun.
  • Pay sahipleri sözleşmesine shoot-out veya opsiyon hükmü koyun.
  • Kilitlenme halinde bağımsız hakem öngörün.
  • Çıkış değerleme yöntemini ve ödeme planını baştan yazın.
  • Yılda bir sözleşmeyi gözden geçirin.

Kuruluş aşamasında sözleşme desteği için İstanbul şirket avukatı rehberimizi inceleyin. Sorunun arkasında parasal usulsüzlük varsa şirket parasını kendi hesabına aktaran ortak yazımız yol gösterir. Ticaret sicili işlemleri için Ticaret Bakanlığı sayfaları takip edilmelidir.

Kilitlenme ve Haklı Sebeple Fesih Konusunda Yargı Kararları

Anayasa MahkemesiE. 2025/128 – K. 2025/273 – 25.12.2025
İki Ortaklı Limited Şirkette Çıkarma Davası İçin Genel Kurul Şartı İptal Edildi
Mahkeme, eşit paylı iki ortaklı şirketlerde genel kurul kararı şartının hak arama özgürlüğünü ve teşebbüs özgürlüğünü zedelediğini kabul etmiştir.
Sonuç: Yüzde 50 – yüzde 50 limited şirketlerde kilitlenme için yeni bir yargı yolu açılmıştır.
Yargıtay 11. Hukuk DairesiE. 2026/1605 – K. 2026/1454 – 11.03.2026
Fesih Yerine Alternatif Çözüm Aranmalıdır
Yerel mahkeme haklı sebeple fesih davasında doğrudan feshe karar vermiştir. Daire, ticaret hayatında devamlılığın esas olduğunu belirterek alternatif çözümlerin araştırılmaması nedeniyle kararı bozmuştur.
Sonuç: Mahkeme fesihten önce payın ödenerek çıkarılma gibi seçenekleri değerlendirmelidir.
Yargıtay 11. Hukuk DairesiE. 2012/13135 – K. 2014/3515 – 25.02.2014
Süresi Dolan Yönetim Kurulu Organ Yokluğu Doğurmaz
Görev süresi dolan yönetim kurulunun yenisi seçilene kadar görevde kaldığı kabul edilmiştir.
Sonuç: Yalnızca sürenin dolması organ eksikliği davası için yeterli değildir.
Yargıtay 11. Hukuk DairesiE. 2016/4188 – K. 2017/6392 – 21.11.2017
Haklı Sebep Objektif Ölçüyle Belirlenir
Haklı sebep, ortaklık ilişkisinin sürdürülmesini dürüstlük kuralı gereği çekilmez kılan hallerdir. Değerlendirme objektif ölçüyle yapılır.
Sonuç: Kilitlenmenin somut sonuçları belgelenmelidir.
Yargıtay 11. Hukuk DairesiE. 2016/2596 – K. 2017/5554 – 19.10.2017
Çağrı İzni Kararı Kesindir
Mahkemenin genel kurul çağrısına izin kararı kesindir. Kesinlik yalnızca izin konusuyla sınırlıdır.
Sonuç: Kilitlenen genel kurul mahkeme izniyle hızla toplanabilir.
Yargıtay 11. Hukuk DairesiYerleşik içtihat
Davanın Sonucunu Veren Tedbir Verilmez
Daire, ihtiyati tedbirle yöneticinin yetkisinin tamamen kaldırılmasını davanın sonucunu doğuracağı gerekçesiyle kabul etmez. Yetkinin sınırlandırılması ise mümkündür.
Sonuç: Tedbir talebi çift imza veya parasal sınır gibi ölçülü biçimde formüle edilmelidir.

Özet Tablo: Şirket Yönetiminde Kilitlenme

Katman Araç Dayanak
Sözleşmesel Shoot-out, opsiyon, hakem, tahkim Pay sahipleri sözleşmesi
Organ içi Oy eşitliğinde erteleme ve ret TTK m.390/3, m.624/3
Kanuni Mahkeme izniyle çağrı, çağrı kayyımı TTK m.410/2, m.412
Kanuni Yöneticinin azli veya yetkisinin sınırlandırılması TTK m.364, m.630
Koruyucu İhtiyati tedbir, yönetim kayyımı HMK m.389, TMK m.427
Yargısal Çıkma, çıkarma TTK m.638, m.640
Son çare Haklı sebeple fesih ve alternatif çözüm TTK m.531, m.636/3

Sıkça Sorulan Sorular

1. Yönetim kurulu üyeliğini sona erdiren sebepler nelerdir?

Görev süresinin dolması, istifa ve genel kurul kararıyla azil üyeliği sona erdirir. Ölüm, iflas ve seçilme şartlarının kaybı da aynı sonucu doğurur. Süresi dolan üye yenisi seçilene kadar görevde kalır.

2. Yönetim kurulunun devredilemez yetkileri nelerdir?

Şirketin üst düzeyde yönetimi ve yönetim teşkilatının belirlenmesi bu yetkilerdendir. Muhasebe ve finansal denetim düzeninin kurulması, yöneticilerin atanması ve üst gözetim de öyledir. Defterlerin tutulması, genel kurulun çağrılması ve borca batıklıkta mahkemeye bildirim de devredilemez.

3. Yönetim kurulunun ibra edilmemesinin sonuçları nelerdir?

İbra edilmeyen üyelere karşı sorumluluk davası açılabilir. Genel kurul ibra etmediği üyeleri yeniden seçebilir. İbra etmeme tek başına görevden alma anlamına gelmez.

4. Yönetim kurulu kararı iptal edilebilir mi?

İptal davası açılamaz. Bazı kararlar ise batıldır. Eşit işlem ilkesine veya pay sahiplerinin vazgeçilmez haklarına aykırı kararlar buna örnektir. Butlan tespit davasıyla ileri sürülür.

5. Yüzde 50 ortaklıkta karar alınamazsa ne olur?

Sözleşmede kilitlenme hükmü varsa işletilir. Yoksa kanuni yollar kullanılır. Mahkeme izniyle genel kurul toplanır veya yöneticinin yetkisi sınırlandırılır. Son çare çıkma, çıkarma veya fesih davasıdır.

6. Şirkete kayyım nasıl atanır?

Genel kurulu çağırmak için azlığın başvurusuyla çağrı kayyımı atanır. Şirket organsız kalmışsa mahkeme yönetim kayyımı atayabilir. Her iki talep de asliye ticaret mahkemesine yapılır.

7. Yönetim kurulunda oy eşitliği olursa ne olur?

Anonim şirkette konu bir sonraki toplantıya bırakılır. İkinci toplantıda da eşitlik varsa öneri reddedilmiş sayılır. Limited şirkette müdürler kurulu başkanının oyu üstündür.

8. Haklı sebeple fesih davasını kim açabilir?

Anonim şirkette sermayenin en az yüzde 10’unu temsil eden pay sahipleri açabilir. Limited şirkette her ortak açabilir.

9. Mahkeme fesih yerine ne karar verebilir?

Davacı ortağın payının gerçek değerle ödenerek şirketten çıkarılmasına karar verebilir. Duruma uygun başka bir çözüm de mümkündür. Fesih son çaredir.

10. Shoot-out klozu nedir?

Bir taraf payları için fiyat teklif eder. Karşı taraf o fiyattan ya satmak ya satın almak zorundadır. Bu sözleşme hükmü kilitlenmede hızlı ve adil çıkış sağlar.

Av. Mehmet Salih Ayyıldız

Av. Mehmet Salih Ayyıldız

Kurucu Ortak – Ticaret, Gayrimenkul ve Vergi Hukuku

İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi (2019). İstanbul Üniversitesi Özel Hukuk Yüksek Lisans.

Av. Turgut Ekrem

Av. Turgut Ekrem

Kurucu Ortak – Ceza Hukuku

İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi (2019). Marmara Üniversitesi Özel Hukuk Yüksek Lisans. AYM ve AİHM bireysel başvuruları.

Kilitlenen Şirketiniz İçin Çıkış Planı Oluşturalım

Sözleşme incelemesi, kayyım ve tedbir başvuruları ile çıkma, çıkarma ve fesih davaları için İstanbul Şirketler Hukuku Avukatı ekibimizle görüşün. Diğer hukuki konularda İstanbul avukat kadromuz da hizmetinizdedir.

İstanbul Şirketler Hukuku Avukatı

Ankara Avukat Ankara Çekişmeli Boşanma Avukatı Kült Avukatlık Sakarya Avukat Uzman Mütalaası İstanbul Avukat Ankara Boşanma Avukatı İzmir Ceza Avukatı Kripto Para Avukatı